Bonaire PlantengidsDe planten van Bonaire
De planten van BonairePlantenportret 091

Euphorbiaceae

Acalypha cuspidataZacht behaarde bladeren en bescheiden groene bloeiaren.

Acalypha cuspidata Jacq.[1]

Deze lage struik valt eerder op door zijn bladeren dan door zijn bloemen. De lang toegespitste bladtop, gekartelde rand en fijne beharing helpen bij het herkennen. Acalypha cuspidata is botanisch vastgelegd op Bonaire, Curaçao en Aruba.

Leer de plant kennen
Behaarde bladeren en jonge bloeiaren van Acalypha cuspidata.
Behaarde bladeren en jonge bloeiaren van Acalypha cuspidata.
PAPIAMENTUAcalypha cuspidataGeen afzonderlijke Bonaireaanse volksnaam bevestigd.
NEDERLANDSAcalypha cuspidataGeen afzonderlijke Nederlandse volksnaam bevestigd; de wetenschappelijke naam staat hier.
ENGELSAcalypha cuspidataEngelse naam.
WETENSCHAPPELIJKAcalypha cuspidataGeaccepteerde wetenschappelijke naam.

In de geraadpleegde Bonaireaanse checklist is geen lokale volksnaam opgenomen. Daarom gebruiken we de wetenschappelijke naam ook in de drie taalkolommen. Ricinocarpus cuspidatus, Acalypha vestita en Acalypha santae-martae zijn oude namen voor dezelfde soort. Acalypha poiretii is een andere soort.[1][3]

01

Van wortel tot zaad

Een groene aar tussen zachte bladeren.

De Antilliaanse flora beschrijft de beharing, bladnerven en bloemen in detail.[2]

01Wortels & standplaats

De soort groeit op Bonaire in open vegetatie en is op hellingen verzameld. Een gemeten worteldiepte wordt in de botanische beschrijving niet gegeven.[2]

02Stengels

Een vertakte struik tot ongeveer 1,5 meter. Jonge takken en bladstelen zijn behaard, met ook fijne klierharen.[2]

03Bladeren

Afwisselend geplaatste, eivormige bladeren met een lange spitse top. De rand is gekarteld; meerdere hoofd­nerven vertrekken vanaf de bladvoet. De bladschijf is meestal 2–7 cm lang, soms langer.[2]

04Bloemen

Slanke aren groeien vanuit de bladoksels. Ze dragen vooral mannelijke bloemen, met enkele vrouwelijke bloemen bij de basis. Beide komen op dezelfde plant voor.[2]

05Vruchten

Kleine behaarde zaadcapsules ontwikkelen zich bij de vrouwelijke bloemen. Het zijn droge vruchten, geen eetbare bessen.[2]

06Zaden

De Antilliaanse beschrijving noemt roodachtige zaden van ongeveer 1,2 mm, met een fijne netstructuur op het oppervlak.[2]

Kleine bloemen langs slanke aren in de bladoksels.
Kleine bloemen langs slanke aren in de bladoksels.

Let op de combinatie van afwisselende bladeren, zachte beharing, een gekartelde bladrand en smalle groene bloeiaren. De bekende sier-Acalypha met lange rode bloemtrossen heeft een heel ander uiterlijk.

02

Bonaire & de Antillen

Van Macutacao tot Angola.

Stoffers noemt Bonaireaanse exemplaren van de hellingen van Macutacao en Joewa, en van Angola. Bij Joewa en Angola zijn bloemen én vruchten geregistreerd. De soort staat ook in de plantenlijst van Washington Slagbaai en in de recente West-Indische revisie.[2][3][6]

Een struik van open vegetatie.

De oudere eilandflora plaatst de soort in open vegetatie. De bladoksels dragen zowel bloeiaren als jonge vruchtjes; daardoor zijn verschillende voortplantingsstadia soms op één tak te zien.[2]

Plant & omgeving

Een gebruiksverhaal uit Mexico.

Onderzoekers in Oaxaca noteerden dat bewoners stengels en bladeren gebruikten bij huidinfecties. Dit is een lokale Mexicaanse toepassing, geen geregistreerde Bonaireaanse traditie en geen bewijs van genezing.[5]

03

Gebruik door de tijd

Een kleine struik in oude plantenliteratuur.

Ook een onopvallende plant laat een spoor na in beschrijvingen en botanische collecties.

Botanische geschiedenis1797Jacquin · plaat 243

Een naam met een Venezolaanse oorsprong.

Jacquin publiceerde Acalypha cuspidata in 1797, met plaat 243. De oorspronkelijke opgave verwijst naar Caracas in Venezuela. Die publicatie vormt het historische vertrekpunt van de naam die we vandaag nog gebruiken.[4]

Nederlandse Antillen

Opgenomen in Boldinghs flora.

De latere Antilliaanse flora verwijst naar Boldinghs werken van 1913 en 1914 en bewaart zijn Bonaireaanse verzamelingen van Macutacao en Joewa. Zo is de soort al ruim vóór de moderne parkchecklist botanisch gedocumenteerd.[2]

Oaxaca, Mexico

Van lokaal gebruik naar laboratoriumonderzoek.

Een onderzoek onderzocht extracten van acht planten, waaronder deze Acalypha. Het vastgelegde lokale huidgebruik was aanleiding voor onderzoek naar stoffen in de plant. Laboratoriumresultaten zijn geen vastgestelde medische behandeling bij mensen.[5]

04

Plant & dagelijks leven

Traditioneel gebruik en onderzoek.

Medicinaal gebruik

Stengels en bladeren.

In Oaxaca is traditioneel gebruik bij huidinfecties beschreven. Een geregistreerde medicinale toepassing op Bonaire is ons niet bekend.[5]

Voedsel

Droge capsules in plaats van bessen.

De kleine vruchtjes dienen de voortplanting. De geraadpleegde eilandflora beschrijft geen lokale voedselbereiding met deze soort.[2]

Historie

Geen aangetoonde handelsplant.

In de geraadpleegde bronnen is geen soortspecifieke Bonaireaanse uitvoer naar Nederland of verwerking tijdens de slavernijperiode vastgesteld.[2][3]

05

Bronnen & verantwoording.

Botaniek, geschiedenis en beeldrechten

Bronnen voor namen, herkenning, plaatselijk gebruik en geschiedenis. Foto’s, makers en licenties staan hieronder.

  1. 01
    Kew — Acalypha cuspidata: accepted name and synonyms ↗

    Namen, botaniek, eilandvoorkomen of beschreven gebruik.

  2. 02
    Stoffers (1984) — Euphorbiaceae, pp. 259–260 ↗

    Namen, botaniek, eilandvoorkomen of beschreven gebruik.

  3. 03
    STINAPA — Washington Slagbaai 2022–2028, Appendix B ↗

    Namen, botaniek, eilandvoorkomen of beschreven gebruik.

  4. 04
    IPNI — Acalypha cuspidata, publication in 1797 ↗

    Namen, botaniek, eilandvoorkomen of beschreven gebruik.

  5. 05
    Evaluation of anticancer potential of eight vegetal species from Oaxaca (2017) ↗

    Namen, botaniek, eilandvoorkomen of beschreven gebruik.

  6. 06
    Cardiel et al. (2026) — Synopsis of Acalypha of the West Indies ↗

    Namen, botaniek, eilandvoorkomen of beschreven gebruik.

Foto’s, makers & licenties

Twee verschillende kleurenfoto’s van Curaçao. De maker en de licentie voor niet-commercieel hergebruik staan hieronder.

De oorspronkelijke licentie blijft van toepassing op de betreffende foto; zij geldt niet automatisch voor de volledige website.

Bijgewerkt: 4 oktober 2026