Bonaire PlantengidsDe planten van Bonaire
De planten van BonairePlantenportret 096

Amaranthaceae

Amaranthus crassipesEen lage amarant met kleine bloemtrosjes in de bladoksels.

Amaranthus crassipes Schltdl.[1]

Deze amarant blijft dicht bij de grond. Vrij kale, wat sappige stengels spreiden zich uit, met kleine groene bloemtrosjes waar de bladeren aan de stengel zitten. Op Bonaire is de soort verzameld in Kralendijk en achter een dam ten westen van Jatoe Bacoe.

Leer de plant kennen
Amaranthus crassipes met spreidende groei en afwisselende bladeren.
Amaranthus crassipes met spreidende groei en afwisselende bladeren.
PAPIAMENTUAmaranthus crassipesGeen afzonderlijke Papiamentse volksnaam bevestigd; hier staat de wetenschappelijke naam.
NEDERLANDSAmaranthus crassipesGeen afzonderlijke Nederlandse volksnaam bevestigd; de wetenschappelijke naam staat hier.
ENGELSSpreading amaranthEngelse naam.
WETENSCHAPPELIJKAmaranthus crassipesGeaccepteerde wetenschappelijke naam.

Spreading amaranth is de Engelse naam in de parkchecklist. Een aparte Papiamentse of Nederlandse volksnaam is niet bevestigd. Euxolus crassipes en Scleropus crassipes zijn oude wetenschappelijke namen; ook Scleropus amaranthoides verwijst naar deze soort. De Bahama’s kennen de Engelse naam thick-stalked amaranth.[1][4][5]

01

Van wortel tot zaad

Een kleine plant met verdikte bloemsteeltjes.

De Antilliaanse flora beschrijft een eenjarig, kaal kruid met liggende of opstijgende, vrij sappige stengels.[3]

01Wortels & groei

Een eenjarige plant: zij doorloopt haar levenscyclus binnen één groeiseizoen. De vertakkende stengels vormen een lage, spreidende plant.[3]

02Stengels

Liggend of opstijgend en tot ongeveer 60 cm lang. De korte steeltjes van de bloemtrosjes worden dik en hard; dat is een opvallend herkenningskenmerk.[3]

03Bladeren

Afwisselend aan de stengel, ongeveer 0,5–3,5 cm lang en 0,5–2,5 cm breed. Ze zijn langwerpig, lepelvormig of eirond, met een ronde tot iets ingesneden top en duidelijke lichte nerven.[3]

04Bloemen

Kleine, dichte trosjes in de bladoksels. Mannelijke en vrouwelijke bloemen komen op dezelfde plant voor. De afzonderlijke bloemen zijn slechts enkele millimeters groot.[3]

05Vruchten

Droge eenzadige vruchtjes met een fijne, bobbelige oppervlaktestructuur. Ze springen bij rijping niet open en zijn geen bessen.[3]

06Zaden

Donkerbruine tot zwarte, gladde zaden van ongeveer één millimeter doorsnede.[3]

De kleine groene bloemtrosjes zitten dicht tegen de stengel.
De kleine groene bloemtrosjes zitten dicht tegen de stengel.

Kijk naar de afwisselende bladeren, lage groei en kleine okselstandige bloemtrosjes met verdikte steeltjes. De Amerikaanse foto’s laten gekleurd blad zien; kleur alleen bepaalt de soort niet. De beschrijving van Bonaire is gebaseerd op de Antilliaanse flora.

02

Bonaire & de Antillen

Kralendijk en een dam bij Jatoe Bacoe.

De flora vermeldt Stoffers 1003 en Arnoldo 531 uit Kralendijk en Stoffers 647 van achter een dam ten westen van Jatoe Bacoe. Deze collecties bevatten bloemen en/of vruchten. De parkchecklist vermeldt de soort als Spreading Amaranth.[3][4]

Open en bewerkte grond.

De eilandflora noemt braakliggende en bebouwde grond in droge, laaggelegen gebieden. De plant past daardoor in het landschap van erven, akkers en open plekken.[3]

Plant & omgeving

Een voedingsgebruik in Colombia geregistreerd.

Het project Useful Plants and Fungi of Colombia registreert voedselgebruik voor deze soort. Die vermelding bevestigt een gebruikscategorie, maar specificeert hier geen Bonaireaans gerecht, plantdeel of bereidingswijze.[2]

03

Gebruik door de tijd

Van een dam op Bonaire tot Caribische namen.

Oude collecties verbinden deze kleine amarant met concrete plaatsen op de eilanden.

BonaireKralendijkArnoldo 531 · Stoffers 1003

Een plant tussen de bebouwing.

De verzamelnamen Kralendijk en een dam bij Jatoe Bacoe laten zien dat botanici ook naar kleine kruiden in gebruikte landschappen keken. De flora bewaart zowel verzamelaar als collectienummer, waardoor de oude waarnemingen controleerbaar blijven.[3]

Wetenschappelijke namen

Amaranthus, Euxolus en Scleropus.

De soort werd in 1831 gepubliceerd onder Amaranthus. Later verschenen namen onder Scleropus en Euxolus. Ze horen bij hetzelfde plantenportret en voorkomen zo dat oude namen als extra soorten worden geteld.[1]

Bahama’s en andere eilanden

Een naam verwijst naar de dikke steeltjes.

Het Smithsonian registreert thick-stalked amaranth voor de Bahama’s, bledo manso voor Cuba en bledo voor de Dominicaanse Republiek. Dat zijn regionale namen; ze zijn niet automatisch Papiamentse namen op Bonaire.[5]

04

Plant & dagelijks leven

Voedselregistratie en betrouwbare herkenning.

Voedsel

Een soortspecifieke registratie.

Kew ontsluit de Colombiaanse registratie van voedselgebruik. Gegevens over andere amarantsoorten zijn daarmee niet automatisch toepassingen van deze plant op Bonaire.[2]

Medicinale toepassingen

Geen geregistreerde toepassing bekend.

Een geregistreerde medicinale toepassing op Bonaire is ons niet bekend.[3][4]

Soortindeling

Variatie binnen één soort.

Kew onderscheidt twee variëteiten binnen Amaranthus crassipes. Deze pagina behandelt de soort; aan de Amerikaanse foto’s is hier geen Bonaireaanse variëteit toegekend.[1]

05

Bronnen & verantwoording.

Botaniek, geschiedenis en beeldrechten

Bronnen voor namen, herkenning, plaatselijk gebruik en geschiedenis. Foto’s, makers en licenties staan hieronder.

  1. 01
    Kew — accepted species, synonyms and varieties ↗

    Namen, botaniek of gebruiksregistratie.

  2. 02
  3. 03
    Stoffers (1980) — Amaranthaceae, pp.150–151 ↗

    Namen, botaniek of gebruiksregistratie.

  4. 04
    STINAPA — park checklist, Spreading Amaranth ↗

    Namen, botaniek of gebruiksregistratie.

  5. 05

Foto’s, makers & licenties

Twee verschillende kleurenfoto’s van Bob Nieman, gemaakt in New Mexico op 17 juli 2021.

  • Bob Nieman · Avalon Lake, New Mexico, Verenigde Staten · 2021-07-17Bob Nieman · CC BY 4.0 · Bron
  • Bob Nieman · Avalon Lake, New Mexico, Verenigde Staten · 2021-07-17Bob Nieman · CC BY 4.0 · Bron

De oorspronkelijke licentie blijft van toepassing op de betreffende foto; zij geldt niet automatisch voor de volledige website.

Bijgewerkt: 4 oktober 2026