Bonaire PlantengidsDe planten van Bonaire
De planten van BonairePlantenportret 102

Rutaceae

Amyris igneaEen zeldzame boom van kalkgrond, met kleine witte bloemen en doorschijnende bladpuntjes.

Amyris ignea Steyerm.[1]

Op de kalkterrassen van Bonaire groeit een weinig bekende struik of kleine boom uit de wijnruitfamilie. Amyris ignea draagt kleine witte bloemen en ronde steenvruchtjes. Oude collecties en recente inventarisaties verbinden de soort met het kalklandschap; tegenwoordig komt zij ook in onderzoek naar herstel van het droge bos ter sprake.

Leer de plant kennen
Vertakte stam en groene kroon van Amyris ignea.
Vertakte stam en groene kroon van Amyris ignea.
PAPIAMENTUAmyris igneaGeen plaatselijke volksnaam bevestigd.
NEDERLANDSAmyris igneaWetenschappelijke naam gebruikt.
ENGELSAmyris igneaGeen afzonderlijke Engelse naam bevestigd.
WETENSCHAPPELIJKAmyris igneaGeaccepteerde naam; oude naam met H.Karst. is een synoniem.

Een vaste Papiamentse, Nederlandse of Engelse volksnaam is in de geraadpleegde eilandregisters niet bevestigd. De wetenschappelijke naam wordt daarom gebruikt. Amyris simplicifolia H.Karst. is de oude naam in de eilandflora. Dezelfde soortnaam met de auteur Roxb. hoort bij een andere, Aziatische plant. In de Venezolaanse flora staat deze soort als Candil.[1][2][5]

01

Van wortel tot zaad

Bladpuntjes, witte bloemen en steenvruchten.

De eilandflora beschrijft een hoge struik die vaak de vorm van een boom krijgt.[3]

01Wortels & standplaats

Een houtige plant van kalkgrond. Bescherming van haar groeiplaatsen en jonge aanwas is belangrijk voor behoud van de zeldzame bomen.[3][5]

02Stam & takken

Een vertakte, houtige struik of boom. In het onderzoek dat in 2025 werd gepubliceerd, had de dikste van vijf gemeten Bonaireaanse exemplaren een stamdiameter van 16 cm.[5]

03Bladeren

In de eilandflora één deelblaadje per blad, meestal afwisselend geplaatst: eirond tot elliptisch, ongeveer 2–9 cm lang. Tegen het licht zijn kleine doorschijnende klierpuntjes zichtbaar.[3]

04Bloemen

Veelbloemige pluimen aan de uiteinden en in de bladoksels. Vier witte kroonblaadjes van ongeveer 3 mm en acht meeldraden.[3]

05Vruchten

Ronde steenvruchtjes van ongeveer 5 mm doorsnede.[3]

06Zaden

Een zaad in de steenvrucht, zoals beschreven voor het geslacht Amyris in de eilandflora.[3]

Bladeren en kleine bloemknoppen van dichtbij.
Bladeren en kleine bloemknoppen van dichtbij.

Let op het enkele deelblaadje en de klierpuntjes. Dezelfde flora beschrijft Amyris elemifera met drie tot vijf deelblaadjes per blad. De groene puntjes op de detailfoto zijn bloemknoppen.

02

Bonaire & de Antillen

Tussen de kalkterrassen.

Boldingh en Stoffers verzamelden bloemknoppen op het kalkplateau van Montagne. Een inventarisatie uit 2013 vond de soort op meerdere routes door het terrassenlandschap van Midden-Bonaire. Zij werd daar als zeer zeldzaam beschreven.[3][4]

Vijf gemeten bomen in een onderzoek.

Het natuuronderzoek uit 2025 bevat metingen van vijf exemplaren. Dat is de steekproef van het onderzoek, geen telling van alle bomen op het eiland. Met zo weinig metingen bleef de diagnose van de populatieopbouw onbekend. Het rapport adviseert bescherming tegen grazers, opkweek en herintroductie.[1][5][6]

Plant & omgeving

Een boom om het bos mee te herstellen.

Onderzoek uit 2026 noemt Amyris ignea als een van de soorten met weinig overgebleven exemplaren waarvoor actieve aanplant kan helpen. Het behoud van bronbomen voor zaden en beschutte groeiplaatsen vormt daarbij een verbinding tussen plantenkennis en landschapsbeheer.[4][6]

03

Gebruik door de tijd

Van oude naam tot bosherstel.

Collecties uit het kalklandschap bewaren de geschiedenis van deze zeldzame boom.

Midden-Bonaire2013De Freitas & Lannoy · terreinonderzoek

Een zeldzame boom langs de onderzoeksroute.

Tijdens de inventarisatie van de kalkterrassen werden verschillende exemplaren genoteerd, sommige ongeveer 2,5–3 meter hoog. De onderzoekers zagen het gebied als belangrijk voor deze zeer zeldzame soort. De oude naam Amyris simplicifolia staat nog bij verscheidene veldnotities.[4]

Botanische naamgeving

Een naam die al bezet was.

Karsten publiceerde Amyris simplicifolia in 1865. Die naam was eerder voor een andere plant gebruikt. Kew erkent nu Amyris ignea, gepubliceerd door Steyermark in 1952; de oudere Karsten-naam blijft een synoniem.[1][7]

Bonaire

Meer soorten terug in het droge bos.

Het natuuronderzoek beveelt opkweek en herintroductie van de zeldzaamste bomen aan. Het latere bosherstelonderzoek bespreekt de combinatie van minder grazers en aanplant onder overgebleven bos als een kans voor soorten zoals Amyris ignea.[5][6]

04

Plant & dagelijks leven

Behoud en toepassingen.

Lokaal gebruik

Een plaats in bosherstel.

De gedocumenteerde toepassing op Bonaire ligt in natuurbeheer: zaadbronnen bewaren en de zeldzame soort helpen terugkeren op geschikte groeiplaatsen.[5][6]

Voedsel & gezondheid

Geen lokale toepassing geregistreerd.

Een geregistreerde medicinale toepassing op Bonaire is ons niet bekend. In de geraadpleegde eilandbronnen is ook geen voedsel- of drankbereiding met deze soort beschreven.[3][4][5]

05

Bronnen & verantwoording.

Botaniek, geschiedenis en beeldrechten

Bronnen voor namen, herkenning, plaatselijk gebruik en geschiedenis. Foto’s, makers en licenties staan hieronder.

  1. 01
    Kew — Amyris ignea, accepted name and synonym ↗

    Namen, herkenning, gedateerde waarnemingen of bosherstel.

  2. 02
    Dutch Caribbean Species Register — taxonomy and images ↗

    Namen, herkenning, gedateerde waarnemingen of bosherstel.

  3. 03
    Stoffers (1984) — Rutaceae, pp.301–303 ↗

    Namen, herkenning, gedateerde waarnemingen of bosherstel.

  4. 04
    De Freitas & Lannoy (2013) — limestone terraces of central Bonaire ↗

    Namen, herkenning, gedateerde waarnemingen of bosherstel.

  5. 05
    Wageningen Marine Research C001/25 — rare trees, pp.165–169 ↗

    Namen, herkenning, gedateerde waarnemingen of bosherstel.

  6. 06
    Holmgren et al. (2026) — Caribbean dry forest restoration ↗

    Namen, herkenning, gedateerde waarnemingen of bosherstel.

  7. 07
    IPNI — Amyris simplicifolia H.Karst., publication in 1865 ↗

    Namen, herkenning, gedateerde waarnemingen of bosherstel.

  8. 08
    Flora of the Venezuelan Llanos — Amyris ignea / Candil, p.656 ↗

    Namen, herkenning, gedateerde waarnemingen of bosherstel.

Foto’s, makers & licenties

Twee verschillende kleurenfoto’s van Carel de Haseth, gemaakt bij Seru Batata op Curaçao op 5 juni 2014.

De oorspronkelijke licentie blijft van toepassing op de betreffende foto; zij geldt niet automatisch voor de volledige website.

Bijgewerkt: 4 oktober 2026