De planten van BonairePlantenportret 017

Polygonaceae · duizendknoopfamilie

Dreifi di lamanRonde bladeren, zilte wind en paarse vruchten

Coccoloba uvifera (L.) L.[1]

Aan de kust herken je deze boom al van ver aan zijn grote ronde bladeren. De wind kan hem laag en breed houden; op een beschutte plek groeit hij uit tot een echte schaduwboom. De hangende vruchtentrossen verklaren zijn naam: dreifi di laman, druiven van de zee.

Leer de plant kennen

Een brede zeedruifstruik met ronde groene bladeren naast de zee op Bonaire. — Zeedruif met ronde bladeren op de kust van Bonaire.

PAPIAMENTUDreifi di lamanOok: Dreifi en mata di druif

NEDERLANDSZeedruifOok: stranddruif

ENGELSSea grapeOok: seaside grape

WETENSCHAPPELIJKCoccoloba uviferaGeaccepteerde naam

De naam verwijst naar de trossen, maar zeedruif is geen verwant van de wijndruif. Hij hoort bij de duizendknoopfamilie. De grote, bijna ronde bladeren onderscheiden hem meteen van veel andere kustbomen.[1][2]

Van wortel tot zaad

Een boom die de kust aankan.

Ronde leerachtige bladeren, rode nerven en lange trosjes zijn de beste herkenningspunten.[1]

01Wortels

Fijne wortels kunnen samenwerken met bodemschimmels. Onderzoek buiten Bonaire laat zien dat deze samenwerking de opname van voedingsstoffen en de weerstand tegen zoutstress kan verbeteren.[5]

02Stam & takken

Een gladde, gevlekte stam draagt kronkelende takken. Wind vormt vaak een lage, brede kroon.[3][4]

03Bladeren

Groot, stevig en vrijwel rond, met duidelijke nerven. Oud blad kan rood kleuren voordat het afvalt.[3]

04Bloemen

Kleine lichte bloemen staan in lange trossen. Mannelijke en vrouwelijke bloemen staan doorgaans op verschillende bomen.[3]

05Vruchten

Groene vruchten rijpen naar roodpaars of donkerpaars. Niet alle vruchten in een tros rijpen tegelijk.[3][4]

06Zaden

Elke vrucht bevat één grote pit met weinig vruchtvlees eromheen. Vogels eten het fruit en helpen de zaden verspreiden.[3][7]

Detail van een zeedruifbloemtros, tegen een hand zichtbaar gemaakt. — De kleine bloemen staan langs een lange tros.

Zeedruif groeit aan de droge kant van de kust. Rode mangrove herken je juist aan steltwortels in of langs het water en langwerpige bladeren.

Een tros onrijpe zeedruiven tussen de ronde bladeren.

Bonaire & de Antillen

Tussen strand en tuin.

Dreifi di laman hoort bij de Caribische kustvegetatie en komt op Bonaire voor. Hij verdraagt zeewind en zoute nevel goed. Op beschutte plaatsen kan dezelfde soort veel hoger worden dan de lage struiken aan een open strand.[1][2]

Schaduw en voedsel

De vruchten voeden vogels; blad en takken zorgen voor beschutting. Het wortelstelsel en de begroeiing dragen bij aan de stabiliteit van kustbodems.[5][7]

Plant & omgeving

Een natuurlijke windhaag

Op Curaçao beschrijft Carmabi zeedruif als tuinboom én snoeibare haag. Zo kreeg een wilde kustplant ook een plaats rondom huizen, met schaduw en groen in de zilte wind.[3][4]

Gebruik door de tijd

Van strandvrucht tot handelsnaam.

De zeedruif leverde fruit en hout. Zijn naam duikt ook op in oude beschrijvingen van plantaardige handelsproducten.

Caribische kustVroeger & nuFruitgebruik

Plukken langs de kust.

De rijpe paarse vruchten worden vers gegeten. Carmabi beschrijft voor Curaçao ook verwerking tot marmelade en wijn. Daarmee werd een korte fruitoogst iets dat langer bewaard kon worden. Het gaat om de zeedruif zelf, niet om gewone druiven die bij de zee zijn geplant.[4]

1808–1820

Cariben → Frankrijk

Het raadsel van Jamaica kino.

De negentiende-eeuwse Encyclopædia Britannica noemt Jamaica kino in de Franse handel tussen 1808 en 1820. Dit ingedikte plantaardige sap werd aan zeedruif toegeschreven, maar de bron formuleert die herkomst onzeker. Het is dus een historisch handelsverhaal met een botanisch vraagteken.[6]

Traditie

Curaçao

Hard hout voor meubels.

Naast het fruit had ook het harde hout waarde: Carmabi noemt meubelbouw als vroegere toepassing. De boom die aan zee beschutting gaf, kon zo ook materiaal voor het huis leveren.[4]

Plant & dagelijks leven

Fruit, hout en traditionele bastthee.

ETEN & DRINKEN

Paars is rijp

Het vruchtvlees smaakt zoetzuur tot wat wrang. Voor jam worden de grote pitten uit de gekookte vruchten gezeefd.[4]

TUIN & HUIS

Haag en schaduwboom

Als haag vangt de plant wind; als boom maakt hij schaduw. Hij kan snoei verdragen, maar heeft ruimte nodig om zijn brede vorm te ontwikkelen.[3][4]

TRADITIONEEL GEBRUIK

Bast bij darmklachten

Op Curaçao is bastthee tegen diarree beschreven. Dat is een geregistreerd traditioneel gebruik; een bewezen behandeling volgt daar niet uit.[4]

Bronnen & verantwoording.

Botaniek, geschiedenis en beeldrechten

Bronnen voor namen, herkenning, plaatselijk gebruik en geschiedenis. Foto’s, makers en licenties staan hieronder.

01
Kew · Coccoloba uvifera ↗
Naam, familie en verspreiding.
02
Dutch Caribbean Species Register · Sea Grape ↗
Lokale namen en eilandregistratie.
03
University of Florida · Seagrape ↗
Herkenning, bloei en kustbeplanting.
04
Carmabi · Christoffelpark den chikí, p. 12 ↗
Curaçao: fruit, verwerking, hout en traditioneel bastgebruik.
05
Mycorrhiza · Coccoloba uvifera and Scleroderma bermudense (2024) ↗
Wortelschimmels en zouttolerantie; onderzoek buiten Bonaire.
06
Encyclopædia Britannica · Kino, negende editie ↗
Historische beschrijving van Jamaica kino in de Franse handel, met onzekere botanische herkomst.
07
BirdsCaribbean · Heritage Plants ↗
Voedsel voor Caribische vogels.

Foto’s, makers & licenties

Twee verschillende kleurenfoto’s, beide op Bonaire gemaakt. De beelden zijn inhoudelijk ongewijzigd; de uitsnede kan per scherm verschillen.

Plant in het landschap · Jay Brasher · Bonaire · 2022-09-15Jay Brasher · CC BY 4.0 · Bron
Herkenningsdetail · Jay Brasher · Bonaire · 2023-09-15Jay Brasher · CC BY 4.0 · Bron
Amy MacPherson · Willemstad, Curaçao · 2026-01-27Amy MacPherson · CC BY-SA 4.0 · Bron

De oorspronkelijke licentie blijft van toepassing op de betreffende foto; zij geldt niet automatisch voor de volledige website.

Bijgewerkt: 28 september 2026