Bonaire PlantengidsDe planten van Bonaire
De planten van BonairePlantenportret 053

Euphorbiaceae

FlairaDonker blad en een lange geschiedenis als volksmiddel

Jatropha gossypiifolia L.[1]

Jong blad van Flaira valt op door zijn roodpaarse gloed. De struik draagt kleine donkerrode bloemen en driedelige vruchten. Zijn lange geschiedenis in de volksgeneeskunde staat naast een belangrijk gegeven: delen van de plant zijn giftig.

Leer de plant kennen
Flaira met gelobde bladeren op Bonaire.
Flaira met gelobde bladeren op Bonaire.
PAPIAMENTUFlairaPlaatselijke naam of naamvarianten.
NEDERLANDSBuikpijnstruikNederlandse naam; waar nodig blijft de lokale naam behouden.
ENGELSBellyache bushEngelse naam.
WETENSCHAPPELIJKJatropha gossypiifoliaGeaccepteerde wetenschappelijke naam.

Jatropha gossypiifolia is de Flaira met gelobd blad en klierhaartjes. Andere Jatropha-soorten hebben andere eigenschappen.[1]

01

Van wortel tot zaad

Zo herken je de plant.

Bekijk blad, bloemen en vruchten samen: één kenmerk vertelt niet het hele verhaal.

01Wortels

Een wortelstelsel houdt de overblijvende struik op zijn plek.[1]

02Stam & takken

Vertakkende stengels worden aan de basis houtig; beschadiging kan sap vrijmaken.[1]

03Bladeren

Bladeren hebben meestal drie tot vijf lobben. Jong blad is vaak paarsrood; bladstelen en randen dragen klierhaartjes.[1]

04Bloemen

Kleine roodpaarse bloemen staan in groepjes; mannelijke en vrouwelijke bloemen zijn afzonderlijk.[1]

05Vruchten

De vrucht is een drielobbige kapsel die bij rijpheid openspringt.[1]

06Zaden

De kapsel bevat zaden die giftige bestanddelen kunnen bevatten.[1]

Kleine donkerrode bloemen van Flaira.
Kleine donkerrode bloemen van Flaira.

Jatropha gossypiifolia is de Flaira met gelobd blad en klierhaartjes. Andere Jatropha-soorten hebben andere eigenschappen.

02

Bonaire & de Antillen

Op Bonaire en de buureilanden.

Flaira groeit in het warme eilandlandschap op open, vaak verstoorde plekken en rond bewoning. Het gekleurde jonge blad maakt de struik herkenbaar, ook zonder bloei.[1]

De plant in haar omgeving.

De openspringende kapsels verspreiden zaden rond de ouderplant. In sommige tropische gebieden is de soort een lastig onkruid geworden.[2]

Plant & omgeving

Dicht bij het dagelijks leven.

Bladeren en sap komen in traditionele remedies voor huidproblemen, wonden en buikklachten voor. Een overzicht uit 2014 brengt die uiteenlopende toepassingen en de toxiciteitsgegevens samen.[2]

03

Gebruik door de tijd

Volkskennis en de keerzijde van een krachtig sap.

De naam bellyache bush herinnert aan buikklachten, maar dezelfde plant kan die klachten ook veroorzaken.

Tropische landenVolksgeneeskundePlant & geschiedenis

Blad, wortel en sap in oude remedies.

Onderzoekers documenteren gebruik van verschillende plantdelen bij uiteenlopende klachten. Laboratoriumresultaten en traditie zijn daarbij onderscheiden van bewezen behandelingen bij mensen.[2]

04

Plant & dagelijks leven

Gebruik van de plant.

Traditie

Blad en sap als volksmiddel.

Uitwendig gebruik bij huidproblemen en wonden is beschreven. De veiligheid hangt af van plantdeel en blootstelling; traditioneel gebruik bewijst geen veilige dosering.[2]

Sierwaarde

Paars jong blad.

Het contrast tussen jong blad en oudere groene bladeren geeft de struik kleur, ook buiten de bloeitijd.[1][2]

05

Bronnen & verantwoording.

Botaniek, geschiedenis en beeldrechten

Bronnen voor namen, herkenning, plaatselijk gebruik en geschiedenis. Foto’s, makers en licenties staan hieronder.

  1. 01
    Kew · Jatropha gossypiifolia ↗

    Namen, plantkenmerken of het bij de tekst vermelde gebruik en onderzoek.

  2. 02
    Félix-Silva et al. · Traditioneel gebruik en toxiciteit (2014) ↗

    Namen, plantkenmerken of het bij de tekst vermelde gebruik en onderzoek.

Foto’s, makers & licenties

Twee verschillende kleurenfoto’s. Herkomst, maker en licentie staan per beeld vermeld.

  • Plant in het landschap · Jean-Paul Boerekamps · Bonaire · 2021-05-04Jean-Paul Boerekamps · CC0 · Bron
  • Herkenningsdetail · Jean-Paul Boerekamps · Bonaire · 2021-05-04Jean-Paul Boerekamps · CC0 · Bron

De oorspronkelijke licentie blijft van toepassing op de betreffende foto; zij geldt niet automatisch voor de volledige website.

Bijgewerkt: 28 september 2026