01Wortels & standplaats
De wortels nemen water en voedingsstoffen uit de bodem op. Regionale beschrijvingen noemen de boom op zowel kalksteen als vulkanische grond, in droge en vochtigere bossen.[5]
De planten van BonairePlantenportret 089
Nyctaginaceae
Guapira fragransEen bescheiden bosboom met geurende bloemen en donkere vruchten.
Guapira fragrans (Dum.Cours.) Little[1]
Tussen de bekendere bomen van Bonaire groeit Guapira fragrans. Zijn bladeren staan tegenover elkaar, de bloemen zijn klein en de rijpe vruchten donker. Op andere Antillen heet hij onder meer Mapou of Black loblolly; op Bonaire bewaren we voorlopig zijn wetenschappelijke naam.
Leer de plant kennenPAPIAMENTUGuapira fragransPlaatselijke naam of naamvarianten.
NEDERLANDSGuapira fragransNederlandse naam; waar nodig blijft de lokale naam behouden.
ENGELSBlack mampoo / Black loblollyEngelse naam.
WETENSCHAPPELIJKGuapira fragransGeaccepteerde wetenschappelijke naam.
Een eigen Bonaireaanse naam is in het recente bomenonderzoek niet geregistreerd. Black mampoo staat in de parkchecklist; de oudere Antilliaanse flora gebruikt Black loblolly. Pisonia fragrans en Torrubia fragrans zijn gecontroleerde oude wetenschappelijke namen. Guapira pacurero, lokaal Mafobari of Mushibari, is een andere soort.[1][2][3][5]
01
Van wortel tot zaad
Bladeren in paren, vruchten in trosjes.
De bladnerven helpen bij het onderscheiden van de twee Guapira-soorten.[2]
02Stam
De Antilliaanse flora beschrijft een boom of struik tot vijftien meter. De schors en takken zijn grijs tot grijsbruin; jonge twijgen kunnen wat behaard zijn.[2]
03Bladeren
De bladeren staan tegenover elkaar en verschillen sterk in vorm. De zijnerven zijn duidelijk zichtbaar. Dat helpt bij vergelijking met Mafobari, waarvan de bladnerven minder uitsteken.[2]
04Bloemen
Mannelijke en vrouwelijke bloemen groeien doorgaans op verschillende bomen. De kleine gele bloemen staan in vertakte groepjes; de meeldraden steken bij mannelijke bloemen naar buiten.[2]
05Vruchten
De langwerpige, donker paarszwarte vruchtlichaampjes zijn ongeveer 7–11 mm lang. Rond de eigenlijke vrucht groeit een vlezig deel van het bloemdek mee.[2]
06Zaden
Het vruchtlichaampje omsluit een eenzadige vrucht. Bij ontkieming heeft de kiemplant twee ongelijke zaadlobben.[2]
02
Bonaire & de Antillen
Vastgelegd op de kalkplateaus.
De flora vermeldt exemplaren van Macutucau, Bolivia, Montagne en Hobau, en langs de weg van Kralendijk naar Rincon. Daarmee is de soort op meerdere delen van Bonaire botanisch vastgelegd.[2]
Een bosboom met een kwetsbare jonge generatie.
Het Bonaireaanse onderzoek, samengevat in 2025, beoordeelt de onderzochte populatie als achteruitgaand. De onderzoekers adviseren onder meer bescherming tegen grazers en opkweek. Rollet beschrijft de vruchten elders op de Antillen als voedsel voor vogels.[4][5]
Plant & omgeving
De waarde zit ook in de vruchten.
In zijn overzicht van de Kleine Antillen beschrijft Rollet de boom vooral als een voedselboom voor vogels. Het hout noemt hij daar weinig gebruikt, zelfs als brandhout. Niet iedere bosboom was dus een belangrijke houtleverancier.[5]
03
Gebruik door de tijd
Van Pisonia naar Guapira.
Oude namen en collecties maken het mogelijk de boom door de botanische literatuur te volgen.
Botanische literatuur1814 → 1968Een verandering van geslacht
Twee oude namen, één boom.
De naam Pisonia fragrans werd in 1814 gepubliceerd. In de twintigste eeuw kwam ook Torrubia fragrans in gebruik; Little plaatste de soort in 1968 in Guapira. Zo kunnen drie verschillende namen in documenten naar dezezelfde boom verwijzen.[1]
04
Plant & dagelijks leven
Bosleven en behoud.
Ecologie
Vruchten voor vogels.
Op de Kleine Antillen eten vogels de vlezige vruchten. De boom draagt zo bij aan het voedselaanbod van het bos.[5]
Hout
Een geringe rol als materiaal.
Rollets regionale overzicht noemt het hout niet als een belangrijke materiaalbron. Een afzonderlijke Bonaireaanse houtuitvoer of traditionele drank is niet vastgesteld.[5]
Medicinaal gebruik
Lokale toepassingen.
Een geregistreerde medicinale toepassing op Bonaire is ons niet bekend.[2][3]
05Bronnen & verantwoording.
Botaniek, geschiedenis en beeldrechten
Bronnen voor namen, herkenning, plaatselijk gebruik en geschiedenis. Foto’s, makers en licenties staan hieronder.
- 01Kew — Guapira fragrans ↗
Botaniek, namen, eilandvoorkomen of beschreven gebruik.
- 02Westra & Stoffers (1980) — Nyctaginaceae, p. 170 ↗
Botaniek, namen, eilandvoorkomen of beschreven gebruik.
- 03STINAPA — Washington Slagbaai 2022–2028 ↗
Botaniek, namen, eilandvoorkomen of beschreven gebruik.
- 04Wageningen Marine Research (2025) — rare trees, tables 2 & 4 ↗
Botaniek, namen, eilandvoorkomen of beschreven gebruik.
- 05Bernard Rollet (2006) — Arbres des petites Antilles, Pisonia fragrans ↗
Botaniek, namen, eilandvoorkomen of beschreven gebruik.
- 06Bonaire — Eilandsbesluit natuurbeheer ↗
Botaniek, namen, eilandvoorkomen of beschreven gebruik.
Foto’s, makers & licenties
Twee verschillende kleurenfoto’s uit Colombia. Maker en CC BY 4.0-licentie staan hieronder.
- Lucero Luna Montilla · Santa Marta, Colombia · 2026-08-25Lucero Luna Montilla · CC BY 4.0 · Bron
- Lucero Luna Montilla · Santa Marta, Colombia · 2026-08-25Lucero Luna Montilla · CC BY 4.0 · Bron
- Kurt Miller · Cidra, Puerto Rico · 2023-05-30Kurt Miller · CC BY-SA 4.0 · Bron
De oorspronkelijke licentie blijft van toepassing op de betreffende foto; zij geldt niet automatisch voor de volledige website.
Bijgewerkt: 4 oktober 2026