Bonaire PlantengidsDe planten van Bonaire
De planten van BonairePlantenportret 172

Heliotropiaceae

KokolodeEen ruig kruid met kleine witte bloemen langs een opgerolde schorpioenstaart.

Heliotropium angiospermum Murray[1]

Kokolode draagt rijen witte bloempjes met een geel hart langs een gebogen bloeiwijze. Terwijl de top verder bloeit, groeien onderaan echte vruchtjes. Die opeenvolging is goed te zien op de Bonaireaanse detailfoto. Het is een ander kruid dan de blauwgroene zoutminnende Heliotropium curassavicum.

Leer de plant kennen
Een groene, bloeiende plant in Playa, Bonaire.
Een groene, bloeiende plant in Playa, Bonaire.
PAPIAMENTUKokolodeKokolode
NEDERLANDSHeliotropium angiospermumGeen gevestigde Nederlandse soortnaam bevestigd; hier staat de wetenschappelijke naam.
ENGELSScorpion-tailScorpion-tail
WETENSCHAPPELIJKHeliotropium angiospermumHeliotropium angiospermum Murray

Kokolode en Cocolode zijn eilandnamen in het soortenregister; Scorpion-tail verwijst naar de gebogen bloeiwijze. Heliotropium parviflorum, Heliophytum parviflorum en Heliotropium foetidum zijn gecontroleerde synoniemen. Een vaste Nederlandse soortnaam is niet bevestigd.[1][2]

01

Van wortel tot zaad

Herkennen van dichtbij.

Een ruig kruid met kleine witte bloemen langs een opgerolde schorpioenstaart.[3]

01Wortels

Een wortelstelsel houdt het kruid in de bodem; de gecontroleerde soortbeschrijving geeft geen vaste worteldiepte.[3]

02Stam & stengels

Opgaande, vertakte stengels zijn behaard en kunnen aan de basis wat verhouten. De soort kan eenjarig of overblijvend groeien.[3]

03Bladeren

Groene, gesteelde bladeren zijn ovaal tot lancetvormig, met zichtbare nerven en haren, vooral bij de nerven aan de onderkant.[3]

04Bloemen

Witte, zeer kleine bloemen staan in rijen langs een opgerolde of gebogen bloeiwijze. Het gele hart wordt omgeven door een vergroeide bloemkroon.[3]

05Vruchten

Kleine droge splitvruchten ontstaan achter de bloemen. Hun oppervlak is schilferig tot blaasjesachtig; het zijn geen bessen.[3]

06Zaden

De vrucht splitst volgens de Mexicaanse flora in twee delen, elk met twee zaden. De kleine zaden blijven aanvankelijk in die vruchtdeeltjes.[3]

Witte bloemen bovenaan en echte groene, jonge vruchtjes onderaan de bloeiwijze in Playa, Bonaire.
Witte bloemen bovenaan en echte groene, jonge vruchtjes onderaan de bloeiwijze in Playa, Bonaire.

Kijk naar groene behaarde bladeren, de witte bloemen en de vruchtrij. Een gebogen bloeiwijze alleen komt bij meerdere verwante soorten voor.

02

Bonaire & de Antillen

De plant op Bonaire.

De parkchecklist en meerdere controleerbare waarnemingen bevestigen de soort. De foto’s zijn beide uit Playa en tonen verschillende herkenningskenmerken.[2]

Groeiplaats en levenswijze.

Het kruid groeit op open, vaak verstoorde grond, langs paden, in tuinen en aan vegetatieranden. Het kan zich gemakkelijk door zaad vermeerderen; lokale talrijkheid wisselt met regen en onderhoud.[3]

Plant & omgeving

Namen en eilandgebruik.

Een specifieke Bonaireaanse bereiding is niet vastgesteld. Een Braziliaanse universitaire studie vermeldt volksgebruik bij ontsteking, wonden en darmklachten, en onderzocht materiaal dat met een herbariumexemplaar was vastgelegd. Dat is geen klinische bevestiging van genezing.[2]

03

Gebruik door de tijd

Sporen door de tijd.

De plant is zowel een straatkruid als een onderwerp van modern alkaloïdenonderzoek.

Botanische literatuur1770Murray, via GBIF

Een naam uit de achttiende eeuw

Murray publiceerde de naam Heliotropium angiospermum. Latere namen met parviflorum verklaren waarom oudere beschrijvingen niet altijd onder de huidige naam te vinden zijn.[1]

Laboratoriumonderzoek

Jong weefsel en alkaloïden

Onderzoekers bestudeerden bladeren en bloeiwijzen van H. angiospermum en H. indicum. Het onderzoek betrof polyaminen en pyrrolizidine-alkaloïden, geen proef waarin patiënten met een kruidenthee werden behandeld.[5]

04

Plant & dagelijks leven

Gebruik en betekenis.

Traditie

Braziliaanse vermeldingen

Volksmedicinale claims zijn beschreven, maar de onderzochte chemie maakt veiligheid niet vanzelfsprekend.[4][5]

Natuur

Kleine bloemen voor insecten

Florida-veldvoorlichting waardeert de plant voor kleine bestuivers en haar gemakkelijke zaadvermeerdering.[7]

05

Bronnen & verantwoording.

Botaniek, geschiedenis en beeldrechten

Bronnen voor namen, herkenning, plaatselijk gebruik en geschiedenis. Foto’s, makers en licenties staan hieronder.

  1. 01
    GBIF — naam en synoniemen ↗

    Bron voor de genoemde soort, vindplaats, herkenning of toepassing.

  2. 02
    STINAPA — parkflora ↗

    Bron voor de genoemde soort, vindplaats, herkenning of toepassing.

  3. 03
    UNAM eFloraMex — primaire soortbeschrijving ↗

    Bron voor de genoemde soort, vindplaats, herkenning of toepassing.

  4. 04
    UFPB — fytochemische studie en Braziliaanse gebruiksvermeldingen ↗

    Bron voor de genoemde soort, vindplaats, herkenning of toepassing.

  5. 05
    Birecka et al. 1984 — alkaloïdenonderzoek ↗

    Bron voor de genoemde soort, vindplaats, herkenning of toepassing.

  6. 06
    Dutch Caribbean Species Register — eilandnamen ↗

    Bron voor de genoemde soort, vindplaats, herkenning of toepassing.

  7. 07
    Florida Wildflower Foundation — Scorpionstail ↗

    Bron voor de genoemde soort, vindplaats, herkenning of toepassing.

Foto’s, makers & licenties

Een groene, bloeiende plant in Playa, Bonaire. Witte bloemen bovenaan en echte groene, jonge vruchtjes onderaan de bloeiwijze in Playa, Bonaire.

  • (c) traveloak, some rights reserved (CC BY-NC) · Playa, Kralendijk, Caribbean Netherlands · 2022-12-09(c) traveloak, some rights reserved (CC BY-NC) · CC BY-NC 4.0 · Bron
  • (c) Brice C., some rights reserved (CC BY-NC) · Playa, Kralendijk, Caribbean Netherlands · 2022-02-27(c) Brice C., some rights reserved (CC BY-NC) · CC BY-NC 4.0 · Bron

De oorspronkelijke licentie blijft van toepassing op de betreffende foto; zij geldt niet automatisch voor de volledige website.

Bijgewerkt: 17 oktober 2026.