Bonaire PlantengidsDe planten van Bonaire
De planten van BonairePlantenportret 093

Amaranthaceae

KorienteZachte bladeren, een lange aar en vruchten die meeliften.

Achyranthes aspera L.[1][8]

Dit kruid valt eerst op door zijn tegenoverstaande, zacht behaarde bladeren. Later krijgen de lange aren stijve, puntige bloemresten. Die blijven aan kleding en dieren hangen en nemen de kleine vruchten mee.

Leer de plant kennen
Koriente met tegenoverstaande bladeren en lange aren.
Koriente met tegenoverstaande bladeren en lange aren.
PAPIAMENTUKorientePlaatselijke naam of naamvarianten.
NEDERLANDSAchyranthes asperaGeen afzonderlijke Nederlandse volksnaam bevestigd; de wetenschappelijke naam staat hier.
ENGELSDevil’s horsewhipEngelse naam.
WETENSCHAPPELIJKAchyranthes asperaGeaccepteerde wetenschappelijke naam.

Koriente is geregistreerd als Papiamentse naam op Bonaire en Curaçao; op Aruba staat Coriente. Een afzonderlijke Nederlandse volksnaam is hier niet bevestigd. Achyranthes indica en Achyranthes obtusifolia zijn oude namen die Kew onder de variëteit aspera plaatst.[1][2][8]

01

Van wortel tot zaad

Herkennen aan bladparen en ruwe aren.

De Antilliaanse beschrijving noemt een eenjarig of overblijvend kruid met takken tot ongeveer een meter. De hoogte en beharing variëren.[3][5][6]

01Wortels

De wortel wordt in Aziatische gebruiksbeschrijvingen genoemd als traditioneel medicinaal plantdeel. De groeiplaatsen zijn vooral open, verstoorde grond en bermen.[3][5][6]

02Stengels

Vertakken vanaf de voet; takken staan rechtop of groeien eerst wat liggend. Ze zijn behaard en verdikt bij de knopen. De stengel heeft een hoekige doorsnede.[3][5][6]

03Bladeren

Tegenoverstaande, brede bladeren met een gave rand. De top is meestal afgerond met een klein puntje. Beharing kan een fluwelig uiterlijk geven.[3][5][6]

04Bloemen

Kleine groenige bloemen staan in lange aren, aan de top aanvankelijk dicht bijeen. Oudere bloemen buigen naar beneden; scherpe schutblaadjes blijven aanwezig.[3][5][6]

05Vruchten

Droge eenzadige vruchtjes van ongeveer 2,5–3 mm, omgeven door de blijvende bloemdelen. Het zijn geen sappige bessen.[3][5][6]

06Zaden

De smalle, bruine zaden zijn ongeveer 2–2,5 mm lang. De puntige delen rondom de vrucht helpen bij verspreiding via vacht en kleding.[3][5][6]

Vruchtaren met stijve, afstaande bloemresten.
Vruchtaren met stijve, afstaande bloemresten.

De combinatie van tegenoverstaande zachte bladeren en lange, ruwe vruchtaren is kenmerkend. Beoordeel ook de bloemdelen: in het geslacht komen meer soorten en variëteiten voor.

02

Bonaire & de Antillen

Koriente in de parkflora.

De parkchecklist van Washington Slagbaai vermeldt Achyranthes aspera. Het Caribische soortenregister bevestigt Koriente als naam voor Bonaire en Curaçao. Kew registreert de soort als ingevoerd in de voormalige Nederlandse Antillen.[2][4]

Een reiziger aan je broekspijp.

De stijve delen rond de vruchten grijpen zich vast wanneer een mens of dier langs de plant strijkt. Daardoor kan zaad worden meegenomen naar een andere plek. PROSEA beschrijft de plant vooral langs wegen en op zonnige, verstoorde terreinen.[3][6]

Plant & omgeving

Een stengel als tandenborstel.

In India en Nepal is beschreven dat de stengel, na verwijdering van de stekelige delen, voor tandreiniging wordt gebruikt. Ook plantas komt voor in traditionele tandverzorging. Dit zijn Aziatische gebruiksbeschrijvingen.[5][6]

03

Gebruik door de tijd

Van oude namen naar herkenbare gewoonten.

Dezelfde plant kan in oudere bronnen onder een andere wetenschappelijke naam staan. De lokale naam helpt de verbinding met het eilandleven te bewaren.

Antilliaanse flora1980Stoffers · Amaranthaceae

Coriente onder een oudere naam.

De eilandflora behandelt de plant als Achyranthes indica en vermeldt coriente voor de Benedenwindse Eilanden. De opgenomen vindplaatsen omvatten onder meer Klein Santa Marta, Piscadera Baai en hofjes op Curaçao. De huidige naamcontrole verbindt dit artikel met Achyranthes aspera var. aspera.[3][8]

01

1753

Botanische naamgeving

De naam aspera blijft herkenbaar.

Linnaeus publiceerde Achyranthes aspera in 1753. Latere auteurs gebruikten ook andere geslachts- en soortnamen. Daarom staan de gecontroleerde oude namen bij dit portret; ze verwijzen hier naar dezelfde soortgroep.[1][8]

02

Traditioneel gebruik

India en Nepal

Tandverzorging met een eenvoudig plantdeel.

De beschreven tandenborstel is een stengel waarvan de stekelige delen zijn verwijderd. Het gebruik laat zien hoe een alledaags kruid een huishoudelijk voorwerp kan leveren, zonder dat daar een industrieel product voor nodig is.[5]

04

Plant & dagelijks leven

Plantdelen, traditie en gezondheid.

Huishoudelijk gebruik

Stengels voor tandreiniging.

Het gebruik van stengels als tandenborstel is beschreven voor India en Nepal. Een Bonaireaanse traditie hiervan is niet vastgesteld.[5]

Medicinaal gebruik

Bladeren en wortels.

PROSEA beschrijft uit Papua-Nieuw-Guinea gebruik van bladeren of wortels op steenpuisten en gezwollen benen, en uit Thailand wortelgebruik als traditioneel ontstekingsremmend en vochtafdrijvend middel. Dit documenteert lokale gebruiken; het bewijst geen genezende werking.[6]

Eetbaarheid

Zaden worden als eetbaar genoemd.

NParks registreert de zaden als eetbaar plantdeel. Een specifieke bereiding of voedseltraditie op Bonaire is ons niet bekend.[5]

05

Bronnen & verantwoording.

Botaniek, geschiedenis en beeldrechten

Bronnen voor namen, herkenning, plaatselijk gebruik en geschiedenis. Foto’s, makers en licenties staan hieronder.

  1. 01
    Kew — Achyranthes aspera ↗

    Namen, botaniek of beschreven gebruik.

  2. 02
  3. 03
    Stoffers (1980) — Amaranthaceae, pp. 156–157 ↗

    Namen, botaniek of beschreven gebruik.

  4. 04
  5. 05
    NParks Singapore — botany and traditional uses ↗

    Namen, botaniek of beschreven gebruik.

  6. 06
    Raymakers & Schmelzer — PROSEA, Achyranthes aspera ↗

    Namen, botaniek of beschreven gebruik.

  7. 07
  8. 08

Foto’s, makers & licenties

Twee verschillende kleurenfoto’s van Curaçao. Maker en hergebruiklicentie staan hieronder.

  • Louis Imbeau · Curaçao · 2023-03-02Louis Imbeau · CC BY 4.0 · Bron
  • Louis Imbeau · Curaçao · 2023-03-02Louis Imbeau · CC BY 4.0 · Bron

De oorspronkelijke licentie blijft van toepassing op de betreffende foto; zij geldt niet automatisch voor de volledige website.

Bijgewerkt: 4 oktober 2026