01Wortels
De houtige plant wortelt in bosbodem en op kalkterrassen. De lokale flora beschrijft geen bijzondere opslagwortels of gemeten worteldiepte; het is een struik, geen wortelgewas.[2][4]
De planten van BonairePlantenportret 335
Rubiaceae
Palu di heruEen stekelige struik met tegenoverstaande bladeren en fijn vertakte vruchtpluimen.
Machaonia ottonis (K.Schum.) Urb.[1]
Palu di heru is een struik of kleine boom van het Antilliaanse bos. De dunne, scherpe zijtakken en de dichte pluimen geven hem een eigen silhouet. Lokale collecties en veldonderzoek beschrijven de plant als Machaonia ottonis. De naam Machaonia acuminata komt eveneens in eilandregisters voor, maar Kew behandelt beide als afzonderlijke soorten.
Leer de plant kennenPAPIAMENTUPalu di heruLokale benaming; de naamtoepassing wordt hieronder uitgelegd.
NEDERLANDSMachaonia ottonisWetenschappelijke naam; geen afzonderlijke Nederlandse soortnaam bevestigd.
ENGELSMachaonia ottonisWetenschappelijke naam; geen afzonderlijke Engelse soortnaam bevestigd.
WETENSCHAPPELIJKMachaonia ottonisHuidige wetenschappelijke naam van de beschreven soort.
De regionale flora schrijft paloe di heroe; een vroegere Nederlandse encyclopedie paaloe di heeroe. Machaonia acuminata is geen bevestigd synoniem van M. ottonis. Een oude eilandvermelding onder acuminata vereist daarom controle van het oorspronkelijke exemplaar.[1][2][3]
01
Van wortel tot zaad
Van wortel tot zaad.
Een stekelige struik met tegenoverstaande bladeren en fijn vertakte vruchtpluimen.[2]
02Stam en takken
De regionale flora noemt een hoogte tot circa 4 meter. Takken dragen vaak lange, dunne, donkere stekels en lichte lenticellen; jonge twijgen zijn fluweelachtig behaard.[2]
03Bladeren
De eenvoudige bladeren staan tegenover elkaar. Ze zijn eirond tot elliptisch, circa 1–8 bij 0,5–4 cm, met een gave rand en korte bladsteel. Tussen de bladstelen staan kleine steunblaadjes.[2]
04Bloemen
Veel kleine witte bloemen staan in dichte eindstandige pluimen. De kroon is buis- tot trechtervormig, met een behaarde keel. De regionale beschrijving vermeldt een kroon van ongeveer 8 mm.[2]
05Vruchten
De droge vrucht is ongeveer 6 mm lang en valt uiteen in twee delen. De uitstaande bruine delen op de detailfoto zijn vruchtstructuren, geen bessen of witte bloemen.[2]
06Zaden
Elk van de twee delen kan één zaad omsluiten. De langwerpige, droge deelvruchten verschillen sterk van de sappige vruchten van veel andere struiken.[2]
02
Bonaire & de Antillen
Op Bonaire.
Plant & omgeving
Gebruik en traditie.
De historische naam verwijst naar ijzer, maar de geraadpleegde soortbeschrijvingen bewijzen daarmee geen speciaal gebruik als scheepshout. Er is geen betrouwbaar lokaal voedingsrecept, medicinale toepassing of afzonderlijke uitvoer naar Nederland voor deze soort bevestigd.[5]
03
Gebruik door de tijd
Geschiedenis en plantgebruik.
Van veldcollectie tot levende vegetatie.
Benedenwindse eilanden1914–1917Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië
Een ijzeren naam, scherpe takken
De encyclopedie nam Machaonia ottonis op als paaloe di heeroe en beschreef vooral de puntige bladeren en scherpe takken. Daarmee is de lokale naam ruim een eeuw schriftelijk vastgelegd. Het lemma noemt geen handel in dit hout: de naam alleen vertelt niet waarvoor mensen het gebruikten.[5]
04
Plant & dagelijks leven
Jong blad, landbouw en traditioneel gebruik.
Plant
Bosstruik
Een onderdeel van de inheemse houtige vegetatie; de lokale betekenis is ook ecologisch en botanisch.[2][4]
Naam
Geen bewijs van houtindustrie
Een naam met “ijzer” is geen bron voor een kap- of exportverhaal. Een bijzondere Bonaireaanse houttoepassing is niet bevestigd.[5]
Geneeskunde
Geen bevestigde lokale toepassing
Een geregistreerde medicinale toepassing op Bonaire is in de geraadpleegde soortbronnen niet gevonden.[2][5]
05Bronnen & verantwoording.
Botaniek, geschiedenis en beeldrechten
Bronnen voor namen, herkenning, plaatselijk gebruik en geschiedenis. Foto’s, makers en licenties staan hieronder.
- 01Kew — Machaonia ottonis: accepted name and genuine synonyms ↗
Kew — Machaonia ottonis: accepted name and genuine synonyms
- 02J.F. Fingal (1984), Flora of the Netherlands Antilles, Rubiaceae, p.387 ↗
J.F. Fingal (1984), Flora of the Netherlands Antilles, Rubiaceae, p.387
- 03Kew — Machaonia acuminata: a separate accepted species ↗
Kew — Machaonia acuminata: a separate accepted species
- 04De Freitas & Lannoy (2013), Inventarisatie vegetatie Terrassen Landschap Midden Bonaire ↗
De Freitas & Lannoy (2013), Inventarisatie vegetatie Terrassen Landschap Midden Bonaire
- 05Benjamins & Snelleman (1914–1917), Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië, Machaonia ottonis ↗
Benjamins & Snelleman (1914–1917), Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië, Machaonia ottonis
- 06Naturalis — Stoffers 1019, U.1570968: Bonaire specimen and CC0 photograph ↗
Naturalis — Stoffers 1019, U.1570968: Bonaire specimen and CC0 photograph
Foto’s, makers & licenties
Een tak uit Hobau, Bonaire: door Stoffers verzameld op 16 december 1952, nu bewaard bij Naturalis. Droge, gespleten vruchtjes van Machaonia ottonis op Curaçao.
- Naturalis Biodiversity Center · Bonaire · 1952-12-16Naturalis Biodiversity Center · CC0 1.0 · Bron
- Cole Gaerber · Curaçao · 2024-01-03Cole Gaerber · CC BY-NC 4.0 · Bron
De oorspronkelijke licentie blijft van toepassing op de betreffende foto; zij geldt niet automatisch voor de volledige website.
Bijgewerkt: 25 oktober 2026.