Bonaire PlantengidsDe planten van Bonaire
De planten van BonairePlantenportret 208

Asteraceae

Basora di liberEen witbloeiend kruid waarvan pollen en aanraking sterke allergische reacties kunnen veroorzaken.

Parthenium hysterophorus L.[1]

Basora di liber begint vaak als een rozet met diep ingesneden blad. Daarna groeit een vertakte stengel met talrijke kleine witte bloemhoofdjes. Het tere uiterlijk verhult een belangrijk risico: de plant bevat krachtige allergenen.

Leer de plant kennen
Basora di liber in Playa, Kralendijk, Bonaire, januari 2023.
Basora di liber in Playa, Kralendijk, Bonaire, januari 2023.
PAPIAMENTUBasora di liberPapiamentse naam.
NEDERLANDSGeen vaste Nederlandse naam gevondenNederlandse benaming.
ENGELSSanta Maria feverfewEngelse benaming.
WETENSCHAPPELIJKParthenium hysterophorusGeaccepteerde wetenschappelijke naam.

Naturalis registreert Basora Liber en Basora di Liber. Santa Maria feverfew is een Engelse naam; dit is niet automatisch dezelfde plant als de in Europa gebruikte feverfew, Tanacetum parthenium.[1][2]

01

Van wortel tot zaad

Van wortel tot zaad.

Een witbloeiend kruid waarvan pollen en aanraking sterke allergische reacties kunnen veroorzaken.[3][4]

01Wortels

Een stevige penwortel verankert de plant.[3][4]

02Stengels

Een rechtopstaande, sterk vertakte en behaarde stengel; oudere planten kunnen fors worden.[3][4]

03Bladeren

Eerst een laag rozet; de onderste bladeren zijn diep verdeeld, bovenste bladeren kleiner en minder ingesneden.[3][4]

04Bloemen

Vele kleine witte hoofdjes op vertakte bloemstelen. Een hoofdje bestaat uit meerdere afzonderlijke bloempjes.[3][4]

05Vruchten

Kleine droge eenzadige vruchtjes worden in grote aantallen gevormd.[3][4]

06Zaden

Het zaad blijft binnen het droge vruchtje; verspreiding gaat onder meer via water, aarde, voertuigen en vee.[3][4]

Vertakte bloeiwijze met kleine witte bloemhoofdjes bij Klein Santa Martha, Curaçao.
Vertakte bloeiwijze met kleine witte bloemhoofdjes bij Klein Santa Martha, Curaçao.

Het rozet en de zeer kleine witte hoofdjes horen samen bij de herkenning. Raak de plant niet aan om de geur te testen.

02

Bonaire & de Antillen

Op Bonaire.

De soort staat in de Bonairese parkchecklist. De eerste foto documenteert een plant in Playa, Kralendijk, op 3 januari 2023. Het bloemdetail komt van Curaçao.[5]

De plant in haar omgeving.

Verstoorde kale grond, bermen en intensief begraasde plekken kunnen kolonisatie bevorderen. In warm weer kan de plant snel bloeien en zaad zetten. Australische beheergegevens laten zien hoe zaad met grond en verkeer grote afstanden aflegt.[3]

Plant & omgeving

Naam en gebruik.

De naam basora verbindt de plant met een bredere groep kruiden die op bezems lijken. Een volksnaam alleen bewijst geen concreet lokaal gebruik als bezem of geneesmiddel. Door de allergenen is verzamelen met blote handen ongunstig.[2]

03

Gebruik door de tijd

Geschiedenis en plantgebruik.

Oude beschrijvingen en gedocumenteerde toepassingen vertellen het verhaal van deze plant.

Kralendijk, Bonaire2023Naturalis — Dutch Caribbean Species Register

Een gedateerd bloeirecord

De Playa-waarneming van 3 januari 2023 legt de lokale bladvorm vast. Het bloemdetail uit Curaçao vult die herkenning aan. Beide opnameplaatsen staan bij de fotoverantwoording.[2]

04

Plant & dagelijks leven

Gebruik van plantdelen.

Beheer

Zaadverspreiding beperken

Houd zaaddragende planten en grond ervan weg van schoon tuinmateriaal en andere groeiplekken.[3]

Volksnamen

Naam zorgvuldig gebruiken

Santa Maria feverfew en basora zijn geen bewijs voor uitwisselbaarheid met andere medicinale kruiden.[1][2]

05

Bronnen & verantwoording.

Botaniek, geschiedenis en beeldrechten

Bronnen voor namen, herkenning, plaatselijk gebruik en geschiedenis. Foto’s, makers en licenties staan hieronder.

  1. 01
    GBIF — taxonomie en gecontroleerde synoniemen ↗

    GBIF — taxonomie en gecontroleerde synoniemen

  2. 02
    Naturalis — Dutch Caribbean Species Register ↗

    Naturalis — Dutch Caribbean Species Register

  3. 03
    Queensland Government — parthenium, herkenning en allergenen ↗

    Queensland Government — parthenium, herkenning en allergenen

  4. 04
    Brisbane City Council — parthenium weed ↗

    Brisbane City Council — parthenium weed

  5. 05
    STINAPA — Washington Slagbaai National Park, checklist ↗

    2022–2028; Appendix B; scientific names and local names.

Foto’s, makers & licenties

Basora di liber in Playa, Kralendijk, Bonaire, januari 2023. Vertakte bloeiwijze met kleine witte bloemhoofdjes bij Klein Santa Martha, Curaçao.

  • (c) Leshell, some rights reserved (CC BY-NC) · Playa, Kralendijk, Caribbean Netherlands · 2023-01-03(c) Leshell, some rights reserved (CC BY-NC) · CC-BY-NC · Bron
  • Carel de Haseth · Klein Santa Martha, Santa Martha, Curaçao · 2014/11/13Carel de Haseth · CC BY-NC · Bron

De oorspronkelijke licentie blijft van toepassing op de betreffende foto; zij geldt niet automatisch voor de volledige website.

Bijgewerkt: 19 oktober 2026.