Bonaire PlantengidsDe planten van Bonaire
De planten van BonairePlantenportret 212

Piperaceae

Kacho di kayaEen sappig, doorschijnend kruid van vochtige schaduw, met hartvormig blad en dunne bloeiaren.

Peperomia pellucida (L.) Kunth[1]

Kacho di kaya heeft zachte glanzende bladeren en waterige stengels. De lange fijne aren lijken groenige draadjes; hun minuscule bloemen hebben geen gekleurde kroon. Later zitten er piepkleine vruchtjes op dezelfde as.

Leer de plant kennen
Sappig blad en dunne aren van Peperomia pellucida op Curaçao.
Sappig blad en dunne aren van Peperomia pellucida op Curaçao.
PAPIAMENTUKacho di kayaPapiamentse naam.
NEDERLANDSGeen vaste Nederlandse naam gevondenNederlandse benaming.
ENGELSPepper elderEngelse benaming.
WETENSCHAPPELIJKPeperomia pellucidaGeaccepteerde wetenschappelijke naam.

De parkchecklist noemt Kacho di kaya; Naturalis bewaart de spelling Kachó di Kaya. Pepper elder is een gevestigde Engelse naam. Piper pellucidum is de oorspronkelijke wetenschappelijke naam.[1][2][5]

01

Van wortel tot zaad

Van wortel tot zaad.

Een sappig, doorschijnend kruid van vochtige schaduw, met hartvormig blad en dunne bloeiaren.[3]

01Wortels

Fijne wortels en extra wortels op knopen waar liggende stengels contact maken met de bodem.[3]

02Stengels

Sappige gladde stengels, eerst opgericht en later vaak neerliggend; de plant blijft kruidachtig.[3]

03Bladeren

Afwisselende, brede eironde tot bijna driehoekige bladeren, vaak met hartvormige basis en handvormige hoofdnerven.[3]

04Bloemen

Losse slanke aren; de zeer kleine tweeslachtige bloemen missen bloemdekbladen en hebben twee meeldraden.[3]

05Vruchten

Ronde kleverige vruchtjes van circa 0,5–1 mm, donkerbruin tot oranje; botanisch kleine steenvruchtjes.[3]

06Zaden

Eén zaad per vruchtje. Regenwater en verplaatste aarde kunnen de verspreiding ondersteunen.[3]

Detail van blad en aar; de kleine puntjes zijn bloemen of ontwikkelende vruchtjes, Curaçao.
Detail van blad en aar; de kleine puntjes zijn bloemen of ontwikkelende vruchtjes, Curaçao.

De waterige stengel, glanzende hartvormige bladeren en dunne aren vormen samen de herkenning. De puntjes op een rijpe aar zijn vruchten, geen peperkorrels voor de keuken.

02

Bonaire & de Antillen

Op Bonaire.

Kacho di kaya staat in de parkchecklist. Geschikte groeiplekken zijn vochtige beschaduwde hoeken, bijvoorbeeld nabij huizen en muren; de beelden zijn uit Curaçao, waar de soort eveneens voorkomt.[5]

De plant in haar omgeving.

Een kortlevend kruid dat vaak na regen in tuinen en op vochtige harde oppervlakken verschijnt. PROTA noemt ook muren, daken en beschaduwde rotshellingen. Langdurig natte, slecht drainerende grond kan wortelrot bevorderen.[3]

Plant & omgeving

Naam en gebruik.

In verschillende tropische gebieden worden bladeren als groente of kruid gegeten. JIRCAS documenteert de plant onder Thaise groenten. PROTA beschrijft daarnaast traditioneel blad- en stengelsap in Suriname bij oogklachten; dat is een gebruiksregistratie, geen bewijs van veiligheid voor de ogen.[3][4]

03

Gebruik door de tijd

Geschiedenis en plantgebruik.

Oude beschrijvingen en gedocumenteerde toepassingen vertellen het verhaal van deze plant.

Amsterdam en Wageningen1976–2008Mosango 2008 — Peperomia pellucida, PROTA

Een bescheiden groente in plantenonderzoek

PROTA verwijst naar het onderzoek naar wilde en geteelde bladgroenten in Zuid-Dahomey uit 1976, gepubliceerd bij het Koninklijk Instituut voor de Tropen in Amsterdam. De synthese verscheen in 2008 in Wageningen. Dat is een aantoonbare Nederlandse kennisverbinding.[3]

Afrika en Azië

Lokaal verkocht, vers gebruikt

PROTA beschrijft verkoop als groente en medicinaal kruid op lokale markten. Die handel elders vormt geen bewijs van export uit Bonaire.[3][4]

Suriname en Afrika

Plantkennis over de Atlantische Oceaan

Van Andel en collega’s onderzochten hoe tot slaaf gemaakte Afrikanen planten in Suriname herkenden. Zij noemen Peperomia pellucida als Amerikaans onkruid dat al naar de Oude Wereld was verspreid. Het onderzoek verbindt de plant met trans-Atlantische kennisgeschiedenis; een specifieke route via Bonaire is niet aangetoond.[6]

04

Plant & dagelijks leven

Gebruik van plantdelen.

Bladeren

Groente elders

De bladeren worden in tropische gebieden rauw of gekookt gegeten en als kruid gebruikt; JIRCAS beschrijft een Thaise toepassing.[3][4]

Bladeren en stengels

Traditionele preparaten

PROTA registreert regionale preparaten bij uiteenlopende klachten. Laboratoriumonderzoek aan extracten stelt geen klinische genezing vast.[3]

05

Bronnen & verantwoording.

Botaniek, geschiedenis en beeldrechten

Bronnen voor namen, herkenning, plaatselijk gebruik en geschiedenis. Foto’s, makers en licenties staan hieronder.

  1. 01
    GBIF — taxonomie en gecontroleerde synoniemen ↗

    GBIF — taxonomie en gecontroleerde synoniemen

  2. 02
    Naturalis — Dutch Caribbean Species Register ↗

    Naturalis — Dutch Caribbean Species Register

  3. 03
    Mosango 2008 — Peperomia pellucida, PROTA ↗

    Mosango 2008 — Peperomia pellucida, PROTA

  4. 04
    JIRCAS — Thaise groenteplanten ↗

    JIRCAS — Thaise groenteplanten

  5. 05
    STINAPA — parkchecklist ↗

    STINAPA — parkchecklist

  6. 06
    Van Andel et al. 2014 — trans-Atlantische plantnamen ↗

    PNAS111:E5346–E5353. Primary ethnobotanical comparison; Peperomia pellucida mentioned among American weeds carried into the Old World.

Foto’s, makers & licenties

Sappig blad en dunne aren van Peperomia pellucida op Curaçao. Detail van blad en aar; de kleine puntjes zijn bloemen of ontwikkelende vruchtjes, Curaçao.

  • (c) Amar P. Scannell, some rights reserved (CC BY-NC) · Curaçao, CW · 2020-01-11(c) Amar P. Scannell, some rights reserved (CC BY-NC) · CC-BY-NC · Bron
  • (c) Amar P. Scannell, some rights reserved (CC BY-NC) · Curaçao, CW · 2020-01-11(c) Amar P. Scannell, some rights reserved (CC BY-NC) · CC-BY-NC · Bron

De oorspronkelijke licentie blijft van toepassing op de betreffende foto; zij geldt niet automatisch voor de volledige website.

Bijgewerkt: 19 oktober 2026.