Bonaire PlantengidsDe planten van Bonaire
De planten van BonairePlantenportret 216

Phyllanthaceae

Phyllanthus pentaphyllusEen klein kalksteenplantje waarvan de zijtakjes op samengestelde bladeren lijken.

Phyllanthus pentaphyllus C.Wright ex Griseb.[1]

Deze lage Phyllanthus wordt gemakkelijk over het hoofd gezien. Het is een overblijvend kruid of halfstruikje met korte, bebladerde zijtakken. De Antillenflora onderscheidt op de ABC-eilanden de ondersoort pentaphyllus.

Leer de plant kennen
Laag plantje met bebladerde zijtakken, Miami, Florida; buiten Bonaire.
Laag plantje met bebladerde zijtakken, Miami, Florida; buiten Bonaire.
PAPIAMENTUPhyllanthus pentaphyllusPapiamentse naam.
NEDERLANDSPhyllanthus pentaphyllusNederlandse benaming.
ENGELSFivepetal leaf-flowerEngelse benaming.
WETENSCHAPPELIJKPhyllanthus pentaphyllusGeaccepteerde wetenschappelijke naam.

Er is geen bevestigde Papiamentse of Nederlandse volksnaam in de geraadpleegde registers; daarom wordt de wetenschappelijke naam gebruikt. Kew accepteert Phyllanthus pentaphyllus en behandelt Moeroris pentaphylla als synoniem. Het oude Phyllanthus polycladus auct. non Urb. is een verkeerd toegepaste naam, geen gelijkstelling met de echte P. polycladus.[1][2]

01

Van wortel tot zaad

Van wortel tot zaad.

Een klein kalksteenplantje waarvan de zijtakjes op samengestelde bladeren lijken.[3]

01Wortels

De plant blijft via haar wortelbasis meerdere seizoenen bestaan. Een precieze worteldiepte is niet beschreven.[3]

02Stengels

Kaal, rechtop of uitgespreid, soms houtig onderaan; de regionale flora geeft 2–30 cm hoogte.[3]

03Bladeren

Kleine omgekeerd eironde, gaafrandige blaadjes langs afvallende zijtakjes; elk takje draagt gewoonlijk 5–20 bladeren.[3]

04Bloemen

Zeer klein, met vijf geelachtige kelkbladen. De mannelijke bloemen hebben twee meeldraden; vrouwelijke bloemen staan lager in de bloeiwijze.[3]

05Vruchten

Afgeplatte capsules van circa 2 mm, aan korte steeltjes.[3]

06Zaden

Lichtbruin, scherp driekantig en ongeveer 0,8–1 mm lang; de rug vertoont fijne lengtelijnen.[3]

Een afzonderlijk zijtakje met kleine bladeren, dezelfde Floridase waarneming.
Een afzonderlijk zijtakje met kleine bladeren, dezelfde Floridase waarneming.

De op een veer lijkende bladrijen zijn hele zijtakjes. Voor soortherkenning tellen ook de twee meeldraden en de capsule; alleen de groeivorm onderscheidt verwante Phyllanthus niet betrouwbaar.

02

Bonaire & de Antillen

Op Bonaire.

Historische vondsten komen van kalkplateaus bij Rincon, Tolo, Rooi Samboe en Spelonk, maar ook van Fontein en Lima. De vermelde ondersoort is pentaphyllus.[2][3]

De plant in haar omgeving.

Een lage plant van kalksteenplateaus en kleine open groeiplekken. De regionale beschrijving laat zien dat meerjarigheid en een soms houtige voet beter passen dan de eenvoudige aanduiding eenjarig onkruid.[3]

Plant & omgeving

Naam en gebruik.

Voor deze precies bepaalde soort is geen concrete lokale voedselbereiding of medicinale toepassing bevestigd. Gebruik van andere Phyllanthus-soorten kan er niet op worden overgedragen.[3]

03

Gebruik door de tijd

Geschiedenis en plantgebruik.

Oude beschrijvingen en gedocumenteerde toepassingen vertellen het verhaal van deze plant.

Naamgeschiedenis1865–2022Kew POWO — Phyllanthus pentaphyllus

Een oude naam en een recente combinatie.

De soortnaam werd in 1865 gepubliceerd. In 2022 volgde de combinatie Moeroris pentaphylla; Kew houdt die momenteel als synoniem onder Phyllanthus pentaphyllus.[1]

Bonaire

Kalkplateaus op herbariumetiketten.

Boldingh 7053 bij Rincon en Stoffers 695 bij Spelonk werden met bloemen en vruchten verzameld. Deze gegevens in de Antillenflora verbinden het kleine plantje aan concrete eilandlocaties.[3]

04

Plant & dagelijks leven

Gebruik van plantdelen.

Botanisch erfgoed

Een kleine specialist herkennen.

De soort helpt de weinig opvallende flora van de kalkplateaus zichtbaar te maken; bloeiende exemplaren leveren de kenmerken voor betrouwbare identificatie.[3]

05

Bronnen & verantwoording.

Botaniek, geschiedenis en beeldrechten

Bronnen voor namen, herkenning, plaatselijk gebruik en geschiedenis. Foto’s, makers en licenties staan hieronder.

  1. 01
    Kew POWO — Phyllanthus pentaphyllus ↗

    Geaccepteerde naam, synoniemen, verspreiding en publicatiegeschiedenis.

  2. 02
    Naturalis — Dutch Caribbean Species Register ↗

    Eilandnamen, voorkomen en gecontroleerde beeldmetadata.

  3. 03
    Flora of the Netherlands Antilles — Euphorbiaceae ↗

    1984, pp.238–239; soort en subsp. pentaphyllus, inclusief oude foutief toegepaste namen.

Foto’s, makers & licenties

Laag plantje met bebladerde zijtakken, Miami, Florida; buiten Bonaire. Een afzonderlijk zijtakje met kleine bladeren, dezelfde Floridase waarneming.

  • James K. Wetterer · Larry And Penny Thompson Memorial Park And Campground, Miami, FL, US · 2026-08-08James K. Wetterer · CC BY NC · Bron
  • James K. Wetterer · Larry And Penny Thompson Memorial Park And Campground, Miami, FL, US · 2026-08-08James K. Wetterer · CC BY NC · Bron

De oorspronkelijke licentie blijft van toepassing op de betreffende foto; zij geldt niet automatisch voor de volledige website.

Bijgewerkt: 19 oktober 2026.