Bonaire PlantengidsDe planten van Bonaire
De planten van BonairePlantenportret 236

Schoepfiaceae

Mata komblésEen glanzendbladige struik of kleine boom met kleine buisbloemen en vlezige steenvruchten.

Schoepfia schreberi J.F.Gmel.[1]

Mata komblés oogt als een gewone groene struik, maar ondergronds heeft hij een bijzonder leven. Kleine zuigorganen verbinden zijn wortels met die van andere planten, terwijl zijn eigen groene bladeren blijven fotosynthetiseren.

Leer de plant kennen
Glanzende bladeren van mata komblés bij Santa Barbara Crowns, Bonaire.
Glanzende bladeren van mata komblés bij Santa Barbara Crowns, Bonaire.
PAPIAMENTUMata komblésPapiamentse benaming; streeknamen kunnen worden gedeeld.
NEDERLANDSSchoepfia schreberiNederlandse benaming; bij ontbreken van een bevestigde volksnaam staat de wetenschappelijke naam.
ENGELSGulf graytwigEngelse benaming.
WETENSCHAPPELIJKSchoepfia schreberiGeaccepteerde wetenschappelijke naam; gecontroleerde synoniemen staan hieronder.

Mata komblés en mata combles zijn geregistreerde Papiamentse namen. Gulf graytwig is Engels. Oude namen als Schoepfia americana en S. chrysophylloides vallen onder de huidige soort.[1][2]

01

Van wortel tot zaad

Van wortel tot zaad.

Een glanzendbladige struik of kleine boom met kleine buisbloemen en vlezige steenvruchten.[3]

01Wortels

Kleine wortelzuigorganen, haustoriën, maken contact met wortels van andere planten; de struik is een halfparasiet.[3][6]

02Stengels

De struik of kleine boom heeft slanke, gegroefde twijgen en oudere, bleke kurkachtige schors met spleten.[3]

03Bladeren

De verspreide, gave bladeren zijn eirond tot lancetvormig, vaak 4–8 cm lang, glanzend en vrij stevig.[7]

04Bloemen

Kleine buis- tot urnvormige bloemen staan met enkele in de bladoksels, geelgroen tot roodachtig.[7]

05Vruchten

De langwerpige steenvruchten meten ongeveer 7–13 mm en kunnen roze, oranje of rood rijpen.[7]

06Zaden

Elke vlezige vrucht omgeeft een harde kern met één zaad.[6]

Echte vruchten aan een tak van mata komblés op Bonaire.
Echte vruchten aan een tak van mata komblés op Bonaire.

De combinatie van glanzende gave bladeren, bleke twijgen, kleine okselbloemen en langwerpige vruchten is kenmerkend.

02

Bonaire & de Antillen

Op Bonaire.

De parkchecklist noemt Schoepfia schreberi als mata combles. De overzichtsfoto is genomen bij Santa Barbara Crowns in Kralendijk; ook de foto met echte vruchten is op Bonaire gemaakt.[4]

Een plek in de natuur.

De plant heeft zowel groene bladeren als verbindingen met gastheerwortels. Onderzoek buiten Bonaire wijst op verschillende mogelijke gastheren; een specifieke gastheer op het eiland is daarmee niet vastgesteld.[3]

Plant & omgeving

Naam en gebruik.

Een Hondurees onderzoek documenteert schorsgebruik bij kneuzingen en wonden: als afkooksel en kompres. De studie onderzocht aanwezige stofgroepen; dat bewijst geen veilige of werkzame behandeling bij mensen.[5]

03

Gebruik door de tijd

Geschiedenis en plantgebruik.

Veldcollecties, oude namen en onderzochte toepassingen.

Caribisch gebied1791 en laterKew · accepted name and synonyms

Eén boom, verschillende botanische namen

De naam Schoepfia schreberi werd in 1791 gepubliceerd. Latere namen als S. americana, S. arborescens en S. chrysophylloides zijn samengebracht in deze soort; die namen helpen oude collecties te herkennen.[1][3]

La Venta, Honduras

Schors als traditioneel materiaal

Onderzoekers van de Universidad Nacional Autónoma de Honduras legden lokaal gebruik van de schors vast en vonden onder meer alkaloïden, tanninen en flavonoïden. De bevindingen beschrijven gebruik en chemie, geen klinische genezing.[5]

Yucatán, Mexico

Bacteriën in het laboratorium

Een latere studie onderzocht schorsextracten tegen Acinetobacter in het laboratorium. De onderzochte extracten en bacterietesten zijn iets anders dan een voor mensen goedgekeurd antibioticum.[8]

04

Plant & dagelijks leven

Gebruik van plantdelen.

Schors

Een Hondurese traditie

De gedocumenteerde toepassingen betreffen La Venta en mogen niet als Bonaireaanse traditie worden voorgesteld.[5]

Hele plant

Wortelcontacten begrijpen

De ondergrondse verbindingen maken behoud van omringende vegetatie relevant bij het begrijpen van de standplaats.[6]

05

Bronnen & verantwoording.

Botaniek, geschiedenis en beeldrechten

Bronnen voor namen, herkenning, plaatselijk gebruik en geschiedenis. Foto’s, makers en licenties staan hieronder.

  1. 01
    Kew · accepted name and synonyms ↗

    Kew · accepted name and synonyms

  2. 02
    Naturalis · Dutch Caribbean Species Register ↗

    Naturalis · Dutch Caribbean Species Register

  3. 03
    Sleumer · Schoepfia monograph, NYBG, 1984 ↗

    Sleumer · Schoepfia monograph, NYBG, 1984

  4. 04
    STINAPA · Washington Slagbaai National Park Management Plan 2022–2028 ↗

    STINAPA · Washington Slagbaai National Park Management Plan 2022–2028

  5. 05
    Flores et al. · bark use in La Venta, Honduras, 2014 ↗

    Flores et al. · bark use in La Venta, Honduras, 2014

  6. 06
    US Forest Service · parasitic plants, whitewood ↗

    US Forest Service · parasitic plants, whitewood

  7. 07
    Flora of North America via World Flora Online ↗

    Flora of North America via World Flora Online

  8. 08
    Investigating Schoepfia bark extracts · laboratory study, 2024 ↗

    Investigating Schoepfia bark extracts · laboratory study, 2024

Foto’s, makers & licenties

Glanzende bladeren van mata komblés bij Santa Barbara Crowns, Bonaire. Echte vruchten aan een tak van mata komblés op Bonaire.

  • Brice C. · Santa Barbara Crowns, Kralendijk, Caribbean Netherlands · 2022-02-25Brice C. · CC BY-NC 4.0 · Bron
  • Leshell · Bonaire, BQ · 2020-03-07Leshell · CC BY-NC 4.0 · Bron

De oorspronkelijke licentie blijft van toepassing op de betreffende foto; zij geldt niet automatisch voor de volledige website.

Bijgewerkt: 19 oktober 2026.