Bonaire PlantengidsDe planten van Bonaire
De planten van BonairePlantenportret 198

Plantaginaceae

ScobiyoEen fijn vertakt kruid met piepkleine witte bloemen en ronde zaaddoosjes.

Scoparia dulcis L.[1]

Scobiyo vormt een luchtig netwerk van dunne takken. De kleine blaadjes staan tegenover elkaar of in kransen; daartussen verschijnen witte bloemetjes met een behaarde keel. Na de bloei blijven kleine ronde zaaddoosjes aan de stengels hangen.

Leer de plant kennen
Fijn vertakte Scobiyo op Curaçao.
Fijn vertakte Scobiyo op Curaçao.
PAPIAMENTUScobiyoPapiamentse naam.
NEDERLANDSScoparia dulcisGeen afzonderlijke gangbare naam bevestigd; hier staat de wetenschappelijke naam.
ENGELSSweet broomEngelse benaming.
WETENSCHAPPELIJKScoparia dulcisWetenschappelijke naam.

Scobiyo is een geregistreerde Papiamentse naam. De West-Indische encyclopedie schreef vroeger Skoobia. Scoparia dulcis behoort tegenwoordig tot Plantaginaceae; oude flora’s plaatsten haar in Scrophulariaceae.[1][2]

01

Van wortel tot zaad

Van wortel tot zaad.

Een fijn vertakt kruid met piepkleine witte bloemen en ronde zaaddoosjes.[1][3]

01Wortels

De wortels ondersteunen een eenjarig kruid of halfstruik; de groeivorm varieert met standplaats en klimaat.[1][3]

02Stengels

Veel dunne, geribde takken; de basis kan wat houtig worden.[1][3]

03Bladeren

Kleine eironde tot ruitvormige bladeren, tegenoverstaand of in kransen, met tanden vooral in het bovenste deel.[1][3]

04Bloemen

Zeer kleine witte bloemen met vier kroonslippen; in het midden zit een opvallend plukje haren.[1][3]

05Vruchten

Kleine ronde tot eivormige droge capsules die bij rijpheid opengaan.[1][3]

06Zaden

Talrijke zeer kleine zaden, met een fijn gepunte of putjesdragende zaadhuid.[1][3]

Kleine witte bloemetjes en ronde zaaddoosjes op Curaçao, van dichtbij.
Kleine witte bloemetjes en ronde zaaddoosjes op Curaçao, van dichtbij.

De witte vierdelige bloemetjes met een harige keel en de ronde capsules zijn betere herkenningspunten dan het fijne blad alleen.

02

Bonaire & de Antillen

Op Bonaire.

De soort staat in de parkchecklist en in de Smithsonian-catalogus voor Bonaire. Ook op de andere ABC-eilanden en verschillende Bovenwindse eilanden is zij geregistreerd.[2][5]

De plant in haar omgeving.

Een plant van open en verstoorde plaatsen, langs paden en op vrijgekomen grond. De talrijke kleine zaden maken verspreiding naar zulke plekken mogelijk.[3]

Plant & omgeving

Naam en gebruik.

De historische naam Skoobia sluit aan bij de huidige naam Scobiyo. Een vroeg Nederlands naslagwerk beschreef de plant als een algemeen kruid met sterk vertakte stengels.[4]

03

Gebruik door de tijd

Geschiedenis en plantgebruik.

De historische naam Skoobia sluit aan bij de huidige naam Scobiyo. Een vroeg Nederlands naslagwerk beschreef de plant als een algemeen kruid met sterk vertakte stengels.

Nederlandsch West-Indië1914–1917Benjamins & Snelleman — Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië, Scoparia dulcis

Skoobia in een oude encyclopedie.

Benjamins en Snelleman noteerden een huisremedie met bladsap en melasse voor mondklachten bij kinderen. Het is een historische beschrijving van gebruik, geen bewijs van werkzaamheid of kinderveiligheid.[4]

Caribisch gebied

Een verspreide Caribische soort.

De Smithsonian-catalogus vermeldt de soort voor Aruba, Bonaire en Curaçao, naast talrijke andere eilanden. Zo kan een bescheiden kruid in verschillende talen en tradities terugkeren.[5]

04

Plant & dagelijks leven

Gebruik van plantdelen.

Regionale remedi

Blad en hele plant.

Kew koppelt historische medicinale namen aan bronnen die de bladeren of de hele plant noemen, onder andere in Guyana. Het gebruikte plantdeel en de bereiding verschillen per traditie.[6]

05

Bronnen & verantwoording.

Botaniek, geschiedenis en beeldrechten

Bronnen voor namen, herkenning, plaatselijk gebruik en geschiedenis. Foto’s, makers en licenties staan hieronder.

  1. 01
    Kew — Scoparia dulcis, taxonomy and synonyms ↗

    Kew — Scoparia dulcis, taxonomy and synonyms

  2. 02
    STINAPA — Washington Slagbaai, plant checklist 2022–2028 ↗

    STINAPA — Washington Slagbaai, plant checklist 2022–2028

  3. 03
    Flora of China — Scoparia dulcis and generic morphology ↗

    Flora of China — Scoparia dulcis and generic morphology

  4. 04
    Benjamins & Snelleman — Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië, Scoparia dulcis ↗

    Benjamins & Snelleman — Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië, Scoparia dulcis

  5. 05
    Smithsonian — Catalogue of Seed Plants of the West Indies, 2012, p.713 ↗

    Smithsonian — Catalogue of Seed Plants of the West Indies, 2012, p.713

  6. 06
    Kew — medicinal plant-name records, plant parts and sources ↗

    Kew — medicinal plant-name records, plant parts and sources

Foto’s, makers & licenties

Fijn vertakte Scobiyo op Curaçao. Kleine witte bloemetjes en ronde zaaddoosjes op Curaçao, van dichtbij.

  • Javier A.V. Diaz · Willemstad, Curaçao · 2026-04-24Javier A.V. Diaz · CC BY-NC 4.0 · Bron
  • Linda · Willemstad, Curaçao · 2026-04-24Linda · CC BY-NC 4.0 · Bron

De oorspronkelijke licentie blijft van toepassing op de betreffende foto; zij geldt niet automatisch voor de volledige website.

Bijgewerkt: 19 oktober 2026.