Bonaire PlantengidsDe planten van Bonaire
De planten van BonairePlantenportret 237

Plantaginaceae

ScobiyoEen fijn vertakt kruid met gele bloemen, getande blaadjes en kleine ronde doosvruchten.

Scoparia montevidensis (Spreng.) R.E.Fr.[1]

Scobiyo blijft gemakkelijk tussen de andere kleine kruiden verborgen. De gele bloemen geven een bruikbaar verschil met de witbloemige Scoparia dulcis. Beide soorten delen lokale namen; ze zijn geen synoniemen.

Leer de plant kennen
Scoparia montevidensis tussen stenen op Bonaire.
Scoparia montevidensis tussen stenen op Bonaire.
PAPIAMENTUScobiyoPapiamentse naam.
NEDERLANDSScoparia montevidensisGeen afzonderlijke gangbare naam bevestigd; hier staat de wetenschappelijke naam.
ENGELSBroomwortEngelse benaming.
WETENSCHAPPELIJKScoparia montevidensisWetenschappelijke naam.

Scobiyo en skobia worden lokaal bij deze plant gebruikt. Scoparia flava en Microcarpaea montevidensis zijn oudere wetenschappelijke namen. Een vaste Nederlandse volksnaam is niet bevestigd.[1][2]

01

Van wortel tot zaad

Van wortel tot zaad.

Een fijn vertakt kruid met gele bloemen, getande blaadjes en kleine ronde doosvruchten.[3]

01Wortels

Fijne wortels verankeren het kruid en nemen water en mineralen op.[3]

02Stengels

Kruidachtige, vertakte stengels; de plant is geen houtige boom.[3]

03Bladeren

Tegenoverstaande bladeren of kransen van drie; de bladrand is getand.[3]

04Bloemen

Gele bloemkroon; de kelk heeft vijf delen, anders dan bij de witbloemige S. dulcis.[3]

05Vruchten

Kleine droge doosvruchten ontwikkelen zich in de blijvende kelk.[3]

06Zaden

De doosvrucht bevat kleine zaden die na opening vrijkomen.[3]

Gele bloemen en getande blaadjes op Curaçao.
Gele bloemen en getande blaadjes op Curaçao.

Let op de combinatie van gele bloemen, vijf kelkdelen en de bladstand; alleen de naam scobiyo is onvoldoende.

02

Bonaire & de Antillen

Op Bonaire.

De soort is opgenomen in de plantenlijst van Washington Slagbaai. De overzichtsfoto is op Bonaire gemaakt; het bloeidetail komt van Curaçao.[2]

De plant in haar omgeving.

Een klein kruid van open plekken. De fijne bouw en de bloei zijn beter zichtbaar van dichtbij dan vanaf een wandelpad.[3]

Plant & omgeving

Naam en gebruik.

Ook buiten de eilanden trok dit kleine wilde kruid aandacht: Argentijnse onderzoekers zagen mogelijkheden als sierplant.[4]

03

Gebruik door de tijd

Geschiedenis en plantgebruik.

Ook buiten de eilanden trok dit kleine wilde kruid aandacht: Argentijnse onderzoekers zagen mogelijkheden als sierplant.

ARGENTINIË2005Escandón et al. — ornamental Scoparia, 2005

Van wilde plant naar siergewas.

Onderzoekers van INTA en JICA kweekten Scoparia in weefselcultuur. Bij S. montevidensis onderzochten zij chromosoomverdubbeling om onder meer grotere bloemen te verkrijgen. Dit was veredelingsonderzoek in Argentinië, geen Bonaireaanse teelttraditie.[4]

BOTANISCHE NAMEN

Eerst Microcarpaea, later Scoparia.

De oudere combinatie Microcarpaea montevidensis werd in de twintigste eeuw onder Scoparia geplaatst. Ook Scoparia flava verwijst naar dezelfde soort.[1]

04

Plant & dagelijks leven

Gebruik van plantdelen.

SIERPLANT

Kleine bloemen met sierwaarde.

Het Argentijnse onderzoek beschrijft vermeerdering en selectie voor grotere bloemen. Wilde planten en veredelde lijnen kunnen daardoor in grootte verschillen.[4]

05

Bronnen & verantwoording.

Botaniek, geschiedenis en beeldrechten

Bronnen voor namen, herkenning, plaatselijk gebruik en geschiedenis. Foto’s, makers en licenties staan hieronder.

  1. 01
    Kew — Scoparia montevidensis, taxonomy and synonyms ↗

    Kew — Scoparia montevidensis, taxonomy and synonyms

  2. 02
    STINAPA — Washington Slagbaai, plant checklist 2022–2028 ↗

    STINAPA — Washington Slagbaai, plant checklist 2022–2028

  3. 03
    Plantaginaceae in Iguaçu National Park — Rodriguesia 2024 ↗

    Plantaginaceae in Iguaçu National Park — Rodriguesia 2024

  4. 04
    Escandón et al. — ornamental Scoparia, 2005 ↗

    Escandón et al. — ornamental Scoparia, 2005

Foto’s, makers & licenties

Scoparia montevidensis tussen stenen op Bonaire. Gele bloemen en getande blaadjes op Curaçao.

  • Leshell · Bonaire, Caribbean Netherlands · 2023-01-02Leshell · CC BY-NC 4.0 · Bron
  • Helder Santiago · Curacao, CW · 2024-01-08Helder Santiago · CC BY-NC 4.0 · Bron

De oorspronkelijke licentie blijft van toepassing op de betreffende foto; zij geldt niet automatisch voor de volledige website.

Bijgewerkt: 19 oktober 2026.