Bonaire PlantengidsDe planten van Bonaire
De planten van BonairePlantenportret 233

Fabaceae

Yerba di lagadishiEen kleine klimmer met drietallige bladeren, gele vlinderbloemen en tweezadige peultjes.

Rhynchosia minima (L.) DC.[1]

Yerba di lagadishi kruipt over de grond of slingert zich door lage struiken. Zijn kleine gele bloemen verraden een verwant van bonen en erwten; de fijne, gekromde peultjes bevatten meestal twee zaden.

Leer de plant kennen
Kruipende yerba di lagadishi op Bonaire, met drietallige bladeren.
Kruipende yerba di lagadishi op Bonaire, met drietallige bladeren.
PAPIAMENTUYerba di lagadishiPapiamentse benaming; streeknamen kunnen worden gedeeld.
NEDERLANDSRhynchosia minimaNederlandse benaming; bij ontbreken van een bevestigde volksnaam staat de wetenschappelijke naam.
ENGELSLeast snout-beanEngelse benaming.
WETENSCHAPPELIJKRhynchosia minimaGeaccepteerde wetenschappelijke naam; gecontroleerde synoniemen staan hieronder.

De parkchecklist en Naturalis noemen yerba di lagadishi. Least snout-bean en jumby bean zijn Engelse namen; Dolichos minimus is de oorspronkelijke wetenschappelijke naam.[1][2]

01

Van wortel tot zaad

Van wortel tot zaad.

Een kleine klimmer met drietallige bladeren, gele vlinderbloemen en tweezadige peultjes.[3]

01Wortels

De monografie beschrijft een lange, vertakte penwortel waaruit één of meer scheuten groeien.[3]

02Stengels

De kruipende of windende stengels zijn hoekig en variëren van fijn behaard tot vrijwel kaal.[3]

03Bladeren

Elk blad draagt drie kleine, ruitvormige tot eironde deelblaadjes, vaak met klierpuntjes aan de onderzijde.[3]

04Bloemen

De gele vlinderbloemen zijn ongeveer 4–7 mm lang en kunnen paarsbruine aderen dragen.[3]

05Vruchten

De platte, licht gekromde peul is ongeveer 1–2 cm lang en vaak iets ingesnoerd tussen de zaden.[3]

06Zaden

De twee niervormige zaden zijn circa 3–4 mm lang, grijs, bruin, zwart of gevlekt, met een harde zaadhuid.[3]

Een klein, rijp peultje in Kralendijk, Bonaire.
Een klein, rijp peultje in Kralendijk, Bonaire.

Drie deelblaadjes, een losse tros gele vlinderbloemen en een klein tweezadig peultje vormen samen een sterke herkenning.

02

Bonaire & de Antillen

Op Bonaire.

De soort staat op de parkchecklist. Beide foto’s zijn op Bonaire gemaakt: een kruipende plant en een rijp peultje uit Kralendijk.[4]

Een plek in de natuur.

De rankende stengels benutten andere begroeiing als steun. De harde zaadhuid kan water buiten houden en kieming uitstellen tot de huid doorlaatbaar wordt.[3]

Plant & omgeving

Naam en gebruik.

Kew registreert voor de soort onder meer voer, medicinale toepassingen en giftige toepassingen. Zulke brede gebruikscategorieën bevatten geen recept of bewijs dat de kleine boontjes veilig eetbaar zijn op Bonaire.[5]

03

Gebruik door de tijd

Geschiedenis en plantgebruik.

Veldcollecties, oude namen en onderzochte toepassingen.

Botanische literatuur1753–1825Kew · accepted name, morphology and uses

Van Dolichos naar Rhynchosia

De oude naam Dolichos minimus werd later door De Candolle gecombineerd als Rhynchosia minima. De huidige naam werd in 1825 gepubliceerd en verbindt oudere collectie-etiketten met moderne flora’s.[1]

Pakistan

Wachten op water

Een kiemonderzoek vergeleek drie populaties en vond dat de zaadhuid water tegenhoudt. Beschadiging van die huid verhoogde de kieming; warmte en regen helpen zo het tijdstip van vestiging bepalen.[5]

Benedenwindse Eilanden

Jeerba ragadiesji

De Encyclopaedie van Nederlandsch West-Indië nam Rhynchosia minima op als Jeerba ragadiesji van de Benedenwindse Eilanden. De korte beschrijving noemt drietallige ruitvormige blaadjes en peultjes tot anderhalve centimeter: een herkenbare voorloper van de huidige naam yerba di lagadishi.[7]

04

Plant & dagelijks leven

Gebruik van plantdelen.

Bovengrondse plant

Voer buiten Bonaire

Internationale botanische gebruiksregisters vermelden de soort als voederplant. Dat zegt niet welke lokale dieren haar eten of hoeveel veilig is.[1]

Zaden

Onderzoek naar kiemrust

De harde zaden worden bestudeerd om kieming, standplaats en overleving te begrijpen.[5]

05

Bronnen & verantwoording.

Botaniek, geschiedenis en beeldrechten

Bronnen voor namen, herkenning, plaatselijk gebruik en geschiedenis. Foto’s, makers en licenties staan hieronder.

  1. 01
    Kew · accepted name, morphology and uses ↗

    Kew · accepted name, morphology and uses

  2. 02
    Naturalis · Dutch Caribbean Species Register ↗

    Naturalis · Dutch Caribbean Species Register

  3. 03
    Grear · Rhynchosia monograph, NYBG, 1978 ↗

    Grear · Rhynchosia monograph, NYBG, 1978

  4. 04
    STINAPA · Washington Slagbaai National Park Management Plan 2022–2028 ↗

    STINAPA · Washington Slagbaai National Park Management Plan 2022–2028

  5. 05
    Shaukat & Burhan · seed dormancy study, 2000 ↗

    Shaukat & Burhan · seed dormancy study, 2000

  6. 06
    Royal Botanic Garden Sydney · Flora of New South Wales ↗

    Royal Botanic Garden Sydney · Flora of New South Wales

  7. 07

Foto’s, makers & licenties

Kruipende yerba di lagadishi op Bonaire, met drietallige bladeren. Een klein, rijp peultje in Kralendijk, Bonaire.

  • Leshell · Bonaire, BQ · 2022-11-28Leshell · CC BY-NC 4.0 · Bron
  • Brice C. · Playa, Kralendijk, Caribbean Netherlands · 2022-02-27Brice C. · CC BY-NC 4.0 · Bron

De oorspronkelijke licentie blijft van toepassing op de betreffende foto; zij geldt niet automatisch voor de volledige website.

Bijgewerkt: 19 oktober 2026.